90'ların Hak Mücadeleleri/ Barış için 1 Milyon İmza Yağdı

Esra Koç

Ülkede her gün kan dökülüyor, bir savaş yaşanıyor ama savaşa savaş demek suç sayılıyordu. Barış İçin 1 Milyon İmza Girişimi böyle bir ortamda doğdu. Doksanlı yılların karanlığı içinde faili meçhul cinayetler, gözaltında kayıplar olanca hızıyla sürerken ''teröristlere'' yataklık iddiası ile köyler boşaltılıyor, insanlar çoluk çocuk yaşlı genç yurtlarından edilerek Anadolu’nun dört bir tarafına gönderilerek dillerini bile konuşamadıkları yerlerde yaşamaya zorlanıyordu.

Her gün gazetelerden öldürülen asker ve gerilla haberlerini okurken dehşet içinde her evde bu acının bir gün kendi evlerinde de yaşanabileceği endişesi insanların yüreğini daraltıyordu. Ülkede her gün kan dökülüyor, bir savaş yaşanıyor ama savaşa savaş demek suç sayılıyordu.

ÖDP kuruluyor

Bu koşullarda; sosyalist, demokrat, feminist birçok kişi ve örgüt tek çarenin bir araya gelerek güçlü bir legal parti ile ülke çapında politik mücadele yapmak olduğu konusunda anlaşınca 1996 yılında Özgürlük ve Dayanışma Partisi (ÖDP) kuruldu.

ÖDP’nin önüne koyduğu en önemli hedef akan kanın durdurulması ve bu savaş haline son verecek bir ortamın oluşabilmesi için girişimde bulunmak oldu.

Kan akmaya devam ederken parlamentoda politika yapmanın, demokrasi, insan hakları mücadelesi vermenin, kadın özgürlüğü ve emekçi hakları için talepler yükselmenin kimseye bir faydası olmayacaktı.

Bağımsız kampanya

Öte yandan akan kanın durması talebinin çok yaygın bir talep olduğu gerçeği varken bu talebin sadece ÖDP çevresi ile sınırlamanın yanlış olacağını düşünerek ÖDP'den bağımsız bir kampanya yapmayı uygun bulduk. Böylece Barış İçin 1 Milyon İmza Girişimi doğdu.

Tüm ülkede bu çağrıya cevap vereceği düşünülen parti, sendika ve kitle örgütlerini dolaşan Girişim bu örgütlerden kampanyanın çalışanı olmalarını talep etti.

Kısa sürede Türkiye’nin dört bir tarafında Barış İçin Bir Milyon İmza Kampanyası’nın destekçileri ve imza toplayan çalışanları oluştu.

En geniş desteği sağlayabilmek için oluşturduğumuz çağrı metninin dilinin herkes tarafından anlaşılır ve kapsayıcı olmasına ve sadece tek bir hedefi olmasına dikkat ettik ve herkesi barış için bir imza vermeye çağırdık.

Karşılığını buluyor

Gerçekten de kampanya kısa sürede toplumdan karşılık buldu ve asker ailelerinden, subay eşlerinden, öğrencilerden, memurlardan, bilim insanlarından, esnaftan, işçilerden, doktorlar ve mühendislerden imzalar yağmaya başladı.

Bu kampanyanın bir çalışanı olarak itiraf etmeliyim ki böyle bir ilgi ve desteğe hazırlıklı değildik. Günler ve geceler boyu bir avuç gönüllü bir yandan gelen imzaları tasnif emek, dosyalamakla uğraşırken bir yandan da gelen telefonlara yanıt vermeye çalıştık.

Bir an önce Meclis'e

Bir milyon imza toplayıp bu imzaları TBMM ne götürmeyi ve parlamenterlerden halkın taleplerini dikkate almalarını hedeflemiştik. Birkaç ay içinde 600 bin imzaya ulaştık.

Bir yandan da ülkede genel seçim havasına girilmeye başlanmıştı. O nedenle barış talebinin bir an önce meclise iletilmesi ve seçimlerde bu talebin yaygın biçimde dile getirilmesinin sağlanması önemliydi.

Sonuçta kampanyayı bu sayıda kestik ve sembolik olarak meclise iletmeye karar verdik.

17 Mayıs 1997 de avukat Eşber Yağmurdereli başkanlığında bir heyetle 600.000 imzayı Meclis’e götürdük. İçişleri Bakanı Uluç Gürkan ve TBMM Başkanı Hikmet Çetin ile ayrı ayrı görüşerek halkın barış talebini dikkate almalarını istedik. (EK/BA)

90'LARIN HAK MÜCADELELERİ YAZI DİZİSİ

* 90'ların Hak Mücadeleleri'ne Başlarken - Nadire Mater

BİR DAKİKA KARANLIK EYLEMİ

* Faksla Yayılan Çağrı: Sürekli Aydınlık İçin Bir Dakika Karanlık - Elif İnce

* Ergin Cinmen Anlattı: Bir Dakika Karanlık: 'Minimum Seviyede' Bir Eylem

* Bir Dakika Karanlık ve 28 Şubat - Elif İnce

* Bir Dakika Karanlık'ın Yargılattığı "Susurluk Çetesi" - Elif İnce

90'LARDA LGBTİ HAREKETİ

* LGBTİ: Kaldırımın Altından Gökkuşağı Çıkıyor - Elif İnce

* 93’ün Yasaklı Onur Yürüyüşü - Elif İnce

* LGBTİ 2014 - Elif İnce

İNSAN HAKLARI MÜCADELESİ

* İnsan Hakları Mücadelesiyle 90'ları Aşmak - Hüsnü Öndül

VİCDANİ RET

* Vicdani Ret: 25 Senedir "Halkı Askerlikten Soğutuyorlar" - Elif İnce

* 2014: 400’e Yakın Retçi Var, Düzenleme Yok - Elif İnce

* Yıl 1990: Vedat Zencir'in Vicdani Ret Açıklaması

KÜRT SORUNU

* Seçmen, AKP ve HDP'nin İşaretini 90'larda Vermişti - Sezgin Tüzün

* ''Kürt Sorunu''nda Son 25 Yıl - Yavuz Önen

BERGAMA DİRENİŞİ

* Bergama Altın Madeni Direnişi: Toprağın Bekçileri - Elif İnce

* Bergama: Hukuk Dinlemeyen Maden - Elif İnce

* Bergama Direnişi Çevre Hukukunu Nasıl Değiştirdi? - Ali Arif Cangı

BÜYÜK MADENCİ YÜRÜYÜŞÜ

* Zonguldak Madenci Grevi ve Yürüyüşünden Tekel Direnişine - Sevkutan Nevsuhan

* Kadınlar ve Çocuklar En Önde Zonguldak Geleceğine Yürüyor - Nadire Mater

KAMU EMEKÇİLERİNİN MÜCADELESİ - KESK

* Kamu Çalışanlarının Çeyrek Yüzyıllık Yürüyüşü - Sami Evren

CUMARTESİ ANNELERİ/İNSANLARI

* Video-Haber: Cumartesi Anneleri'nin 500 Haftası - Beyza Kural

* Galatasaray Hafıza, İtiraz, Politikleşme, Sosyalleşme ve Küreselleşme Mekanı - Nimet Tanrıkulu

BARIŞ ANNELERİ

* 90'lardan Bugüne Barışa Yürüyen Anneler - Elif İnce

LEYLA ZANA

* Leyla Zana: Bir Gün, Bir Dil, Bir Tarih - Handan Çağlayan

MERVE KAVAKÇI

* Merve Kavakçı Meclise Başörtüsüyle Girince... - Zeynep Erdim

İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ

* Düşünceye Özgürlük: 80 Bin Kişi Kendini İhbar Etti - Elif İnce

* Ahmet Altan Yazısına "Atakürt" Başlığını Attığında

* Yıl 1995, Yaşar Kemal "Yalanlar Seferi"ni Yazdı

BASIN ÖZGÜRLÜĞÜ

* Bir Zamanlar Gazeteciler Örgütlüydü - Elif İnce

* Özgür Basının Tutsak Yılları - Elif İnce

* Metin Göktepe: Devlet İlk Kez Suçunu Kabul Etti - Elif İnce

* Gazeteciliğin Tam da Ortasına Düştüm - Erol Önderoğlu

* Radyo Karacadağ'ın Serüveni - Mehmet Can Toprak

* Özal'ın Sinyaliyle Özel Kurulan Televizyonlar - Ayda Özlü Çevik

* Haddimizi Aşa Aşa Gazetecilik Yaptık - Berat Günçıkan

* 90'ların İşaret Fişeği: Yeşilyurt Köylülerine Yedirilen Dışkı - Celal Başlangıç

* Siirt Mücadele Manşetleriyle 1990 - Cumhur Kılıççıoğlu

* Aziz Ağabey - Ferhat Tunç

* Neye Kıl Oldun Abi? - Derya Bengi

* Yazmıştı - Fikret İlkiz

* Başka Bir Medya Mümkün Dediler... - Nadire Mater

İŞKENCEYLE MÜCADELE

* "Manisalı Gençler": Bir Vekilin Mücadelesi ve İşkenceye Mahkumiyet - Elif İnce

ALEVİ MÜCADELESİ

* Alevi Realitesini Tanımak - Erdoğan Aydın

ÖĞRENCİ MÜCADELESİ

* Mecliste Pankart: Harçlara Hayır - Elif İnce

* Hala Har(a)ç Ödeyenler Var! - Elif İnce

* 90'larda Öğrenci - Gençlik Hareketi - Erdem Aksakal

BAŞÖRTÜSÜ MÜCADELESİ

* "Başörtüsüne Özgürlük için Elele" Zincirinden Bugüne - Elif İnce

* Kişisel Bir Başörtüsü Mücadele Öyküsü - Elif İnce

* Sakarya Platformu: Başörtüsü Yasağı Bitti Ama... - Elif İnce

KADIN MÜCADELESİ

* Aksu Bora Anlatıyor: 90'lardan Bugüne Türkiye'de Feminizm - Elif İnce

* Kadınların Yasalara ve Hayata Müdahale Başarıları - Elif İnce

* Kadın Mücadelesinin "Uzmanlaştığı" Yıllar - Ayşe Bilge Dicleli

* Ka.Der'in 17 Yılı - Elif İnce

* KAMER'in Cinsiyetçi Sistemle Mücadelesi - Elif İnce

* İlk Barış İçin Kadın Girişimi, Yıl 1996 - Elif İnce

SİVİL İTAATSİZLİK

* Savaşa, Milliyetçiliğe, Irkçılığa Karşı: Arkadaşıma Dokunma! - Ayşe Günaysu

* Barış için 1 Milyon İmza - Nesrin Aslan

KENT SAVUNMASI

* Kentin Direnişi: Park Otel'in 17 Katı Yıkıldı - Elif İnce

* Park Otel'den CVK Park Bosphorus'a - Elif İnce

http://www.bianet.org/bianet/siyaset/161178-baris-icin-1-milyon-imza-yagdi?bia_source=rss