Kars'ta 937 yılında 12 Havariler adına yaptırılan kilise,
ayakta durduğu bin 76 yılda 4 kez cami 4 kez de kilise olarak kullanıldı. Kars Kültür ve Turizm Müdürü Hakan Doğanay, yaptığı
açıklamada, Bargatlı Krallığı tarafından 12 Havariler adına yaptırılan
Havariler Kilise'nin günümüzde Kümbet Camisi olarak kullanıldığını söyledi.
Bargatlı Krallığı'nın bu tarihler arasında Kars'ı başkent
yaptığını ifade eden Doğanay, ''Bu kilise 1064 yılında Selçuklu Devleti'nin
Anadolu'yu fethetmesinden sonra Selçuklu Sultanı Melikşah tarafından camiye
çevriliyor. Anadolu'da fethedilen yerlerde bulunan yapıların en büyüğü camiye
çevrilirdi'' dedi.
Doğanay, Selçukluların esere Kümbet Camii adını verdiğini
anımsatarak, şunları kaydetti:
''1064 yılında Selçuklular burayı terk ettikten sonra
eser tekrar kiliseye çevriliyor. Belli bir zaman geçtikten sonra Osmanlılar
Kars'a hakim oluyor. 1579'da Lala Mustafapaşa Kars'ı yeniden imara geldiğinde
yeniden camiye dönüştürülerek ibadete açılıyor. Burası camiye çevrildikten
sonra 1877-1879 Osmanlı-Rus savaşında Kars 40 yıl Rus esareti altında kaldı.
Ruslar döneminde burası Ortodoks Kilisesi oluyor ve 1890 yılında yanına çan
kulesi yapılıyor.''
Doğanay, Rusların Kars'ı hakimiyeti sırasında yapılan çan
kulesinin ise 1918 yıkıldığını belirtti.
'Eser, Kars Etnografya Müzesi olarak da kullanıldı'
Kars'ın yeniden Osmanlı hakimiyetine girdiğini anlatan
Doğanay, bu tarihte yapının camiye çevrildiğini ifade etti. 1919 yılından sonra
Kars'ın 2 yıl Ermenilerin esareti altında kaldığını belirten Doğanay, şunları
kaydetti:
''1919 ve 1921 yılları arasında cami Ermeniler tarafından
tekrar kiliseye çevriliyor. Cumhuriyet dönemine yaklaştıktan sonra Kars 30 Ekim
1924'te kurtuluyor ve Türkiye Cumhuriyeti topraklarına katılıyor. Kilesi sonra
da camiye çevriliyor. Yani 4 dönem boyunca kilise-cami olarak kullanılıyor.
Burası 1970-1990 yılları arasında Kars Etnografya Müzesi olarak kullanılıyor.
Daha sonra müzeye fiziki alan olarak yetersiz kalan yapı 9 yıl kadar kendi
kaderine terk ediliyor. Burası 1999 yılında da Vakıflar Bölge Müdürlüğü'nün
emrine geçiyor. Vakıflar Bölge Müdürlüğü eseri restore ediyor ve cami olarak
kullanılmak üzere Diyanet İşleri Başkanlığı'nın emrine tahsis ediyor. Yapı şu
anda cami olarak kullanılıyor.''
http://www.ntvmsnbc.com/id/25415030/

1 yorum:
Cok gulunc bir aciklama,kimin kime esir dustugu vesaire dile getirilirken tarihi gercekleri goz onunde bulundururken herhalde akillari ancak 1064 yilindan sonrasina yetiryor.
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.