Dönüşümde son nokta: Irkçı savunma

Elif İnce - elif.ince@radikal.com.tr

Gaziosmanpaşa'da "Sadece ilçe vatandaşlarına satılacak" denilerek yıkılan bölge, yabancılara açıldı. Belediye Başkan Yardımcısı Özkan, kararı "Yurt dışından Ermeniye, Yunanlılara, İsraillilere satmıyoruz" diye savundu. Daha sonra bu ifadeler tutanaktan silindi.

Dönüşümde son nokta: Irkçı savunma

Haber: Elif İnce - elif.ince@radikal.com.tr

Gaziosmanpaşa Belediyesi’nin ‘gecekondu dönüşüm’ projesi kapsamında yaklaşık 2500 kişinin yaşadığı Sarıgöl’de (Şen Mahalle) 600 bina boşaltılmış ve yıkılmıştı. Dün olağanüstü gündem toplantısıyla toplanan Gaziosmanpaşa Belediyesi Meclisi, ‘gecekondu dönüşüm projesi’ kapsamında inşaatı devam eden konutların ‘yalnızca ilçe vatandaşlarına satılması’ şartını iptal ederek satışı herkese açma kararı aldı. Meclis gündeminde, ilçe genelinde açılan satışlarda şu ana kadar 725 konuttan yalnızca 191’inin satıldığı belirtildi. Satışın ilçe dışına açılması kararı, toplantıyı izleyen vatandaşların tepkileri ve CHP ’li üyelerin ret oyuna rağmen oy çokluğuyla geçirildi.

‘Vatandaşın en büyük korkusu’

Gaziosmanpaşa Belediye Başkanı Erhan Erol, nisan ayında Radikal’e verdiği röportajında konutların ilçe dışına satılmayacağını belirterek “775 konutun tamamı ilçe vatandaşları için. Vatandaşın en büyük korkusu ‘Beni buradan başka yere gönderecek, buralara zenginlere ev yapacak’. O nedenle biz meclis kararıyla dışarıdan insanların yer almasını engelledik” demişti. Erol, satışın neden meclis kararıyla ilçe dışına açıldığı sorumuzu ise cevapsız bıraktı.

‘Gecekondu önleme’den ‘riskli alan’a…

Dönüşüm alanı dünkü belediye meclisi kararıyla 775 sayılı Gecekonu Kanunu kapsamından da çıkartıldı. Bölge, ocak ayında ‘riskli alan’ ilan edilerek 6306 Sayılı Afet Yasası kapsamına alınmıştı, fakat Belediye Başkanı Erhan Erol, mart ayındaki bir halk toplantısında 6306 Sayılı Yasa’nın ilçede uygulanmayacağını söylemişti. Erol halk toplantısında, “O yasaya göre, yönetmeliğe göre işlem yapılmayacak. Bakanlık gelip burada tek tek bina kontrolü yapsa, çürük binaları yenilemeye gitseydi benim vatandaşım perişan olacaktı. Biz belediye olarak ‘Bu yöntemi uygulamak istemiyoruz’ dedik, yetkiyi bakanlıktan üzerimize aldık. Bakın biz konuşabiliyoruz burada, şehircilik bakanlığının hangi bürokratına nasıl ulaşacaksınız, neyinizi anlatacaksınız?” demişti.

TMMOB Şehir Plancıları Odası İstanbul Şube Başkanı Tayfun Kahraman, “775 sayılı gecekondu kanunu, sosyal konut yapılmasını öngörür. ‘Gecekondu önleme kanunu’ olduğu için alt gelir gruplarına uygun bir çerçeve sunar. Bunu 6306 sayılı yasa kapsamına alırsanız prestij projeleri de dahil olmak üzere her türlü konut üretimi için izin vermiş olursunuz. Ama 6306 sayılı kanun esas olarak idarenin müdahalesini kolaylaştırır, projeye katılma taraftarı olmayanların da katılımını zorunlu kılar” diye konuştu.

‘Mahallede en yüksek gelir  ayda 1000 lira’

İlçe genelinde satışa açılan 725 adet konutun yalnızca 191’inin satılmış olması mahalledeki gidişatı takip edenleri şaşırtmadı. Sarıgöl’deki kentsel dönüşüm projesi hakkında bir rapor hazırlayan Uluslararası Af Örgütü’nün Türkiye Araştırmacısı Andrew Gardner, konutlara talep olmamasının esas sebebinin fiyatların yüksekliği olduğunu belirtti. Gardner, “Sarıgöl’de şimdiye dek 50’nin üzerinde aileyle görüştük. Bu ailelerden yalnızca bir aile yeni konut projesinde yer almak üzere anlaşma imzaladığını ifade etti. Evlere talep olmamasının esas sebebi fiyatların çok yüksek olması. Belediyenin projesinden ev alanlar, 10 yıl boyunca borçlanarak her ay en az 700 liralık taksit ödemek zorunda. Aidat da eklenince bu taksitler Sarıgöl’de gecekonduda yaşayan birçok ailenin aylık toplam gelirlerinin üzerinde bir rakama denk geliyor. Konuştuğumuz ailelerin neredeyse hiçbirinin sosyal güvencesi yok. Aylık geliri olmayan da var. Çoğunlukta yorgan satmak gibi enformal işlerle geçinen ve ayda 100-150 lira kazanan kişilerden bahsediyoruz. Mahallede rastladığımız en yüksek gelir ise 1000 lira civarında. Belediye, yıkılan gecekondular için aile başına 10 bin lira gibi bir enkaz bedeli veriyor. Ayrıca gecekondularında oldukça kalabalık yaşayabilen aileler 1+1, 2+1 ve hatta çok daha pahalı olan 3+1’lik dairelere sığmayacakları için bu evlere talip olmadıklarını ifade ettiler” diye konuştu.

İşte silinen sözler:

‘Ermenilere, Yunanlılara, İsraillilere değil kendi vatandaşımıza’

Meclis toplantısında Gaziosmanpaşa Belediyesi Başkan Yardımcısı Yılmaz Özkan’ın “Şimdi öyle bi hava estirilmeye çalışılıyor ki sanki biz yurtdışından işte Ermenilere, işte Yunanlılara, İsraillilere, işte başka milletlere oradan daire satacağız... Buradan daire almak istiyorsa İzmirli vatandaşımız alsın Adıyamanlı alsın, Diyarbakırlı, Rizeli, Trabzonlu alsın... Bizim vatandaşımız gelip alacak” ifadesi CHP’li meclis üyelerince tepkiyle karşılandı. Özkan toplantının sonunda ifadesini meclis tutanağından sildirdi.

Sarıgöl’de ne olmuştu?

Binin üzerinde Romanın yaşadığı Sarıgöl’de yıkımlar ve zorla tahliyeler, ‘ikinci Sulukule vakası’ yorumlarına yol açmıştı. İnşaat projesine 2005’te TOKİ’yle başlandı, sonra Gaziosmanpaşa Belediyesi projeyi TOKİ’den devralarak ihaleyle Acar İnşaat’a verdi. Temmuz 2010’da 775 sayılı Gecekondu Kanunu kapsamına alınarak ‘gecekondu önleme bölgesi’ ilan edilen alan, 2013 ocak ayında ise ‘riskli alan’ ilan edilerek 6306 sayılı Afet Yasası kapsamına alındı. ‘Dönüşüm’ projesi kapsamında belediye, tapu tahsis belgesi olanlara yıkıma karşı çıkma hakkı tanımıyor, yani tapu tahsisli vatandaşın projede daire alacak durumu yoksa gecekonduya biçilen enkaz bedelini alıp çıkmak zorunda. Kalabalık nüfuslu ve düşük gelirli birçok hane, olimpik havuzlu projeden daire almak yerine bankaya yatırılan parayı çekip evini terk ediyor. Kiracılar içinse evi boşaltmaktan başka çare yok. Sarıgöl’ün yanıbaşında ‘Türkiye’nin en büyük eğlence merkezi’ Vialand yükseliyor.

http://www.radikal.com.tr/turkiye/donusumde_son_nokta_irkci_savunma-1162885