Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı İmparatorluğu'nun parçalanmasının ardından İngilizlerle yapılan görüşmeleri de Gülbenkyan yürüttü. 1926 yılında Musul petrolleri paylaşımına girişilince Gülbenkyan'ın Türk Petrol Şirketi Irak şirketi oldu ve kendi hissesiyle kendisine petrol payı olarak yüzde 5 verildi. Bu nedenle kendisine 'Meşhur yüzde 5' denildi. Geri kalan yüzde 95, dört büyük ülkenin İngiltere, Fransa, Hollanda ve Amerika arasında yüzde 23.75 oranında paylaşıldı.
***
Abdülhamit'e petrol haritaları hazırlayan Ermeni
TÜRKİYE'Yİ MUSUL-KERKÜK PETROLÜNDEN EDEN BAY YÜZDE 5..
Osmanlı İmparatorluğu döneminde Irak'taki petrolle ilgili
ilk çalışmayı yapan bir İstanbul Ermenisi olan Calouste Sarkis Gülbenkyan'dır.
Babasının Kapalıçarşı'da bir dükkanı vardı ve Bakü'den gazyağı ticareti
yapardı.
Sarkis Gülbenkyan Londra'da jeoloji mühendisliği okudu,
petrol üzerine çalıştı. Geri döndüğünde Sultan Abdülhamit'in talebi üzerine
araştırmalar yaptı ve kendisine Mezopotamya'da petrol bulunduğunu belirten bir
rapor sundu. Abdülhamit de 1904'ten sonra oralardan topraklar satın aldı
kişisel mülk olarak.
PETROL MÜZAKERECİSİ
Sonra Sarkis Gülbenkyan Türk Milli Bankası'nı kurdu ve
1912'de kurulan Türk Petrol Şirketi (Turkish Petroleum Company) 'nin yüzde 50
ortağı oldu. Türk Petrol Şirketi ve Deutsche Bank'la işbirliği yapıyor ve
Mezopotamya'da faliyette bulunmak üzere çeşitli şirketler kuruyordu. Ancak
birinci dünya savaşında Almanlar kaybettiği için Deutsche Bank'ın hisseleri
Fransız bir şirkete gidiyor. Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı İmparatorluğu'nun
parçalanmasının ardından İngilizlerle yapılan görüşmeleri de Gülbenkyan
yürüttü.
4 BÜYÜK DEVLET HİSSELERİ PAYLAŞTI
1926 yılında Musul petrolleri paylaşımına girişilince
Gülbenkyan'ın Türk Petrol Şirketi Irak şirketi oldu ve kendi hissesiyle
kendisine petrol payı olarak yüzde 5 verildi. Bu nedenle kendisine 'Meşhur
yüzde 5' denildi. Geri kalan yüzde 95, dört büyük ülkenin İngiltere, Fransa,
Hollanda ve Amerika arasında yüzde 23.75 oranında paylaşıldı.
TÜRKİYE'DE VAKIF KURMAK İSTEDİ, AMA İZİN VERİLMEDİ
Bu yüzde 5 ile sanat ve eski eserler koleksiyonculuğu
yapan Gülbenkyan,
Türkiye'de yatırımlar yapmak; kültür merkezi ve kütüphane
kurmak istediğini
söyler. Fakat Osmanlı'nın devamındaki Türkiye
Cumhuriyeti'nin Irak'ta petrol
paylaşım sürecinin dışında kalmasında rolü olduğu
düşünüldüğü için buna izin
verilmedi. Gülbenkyan Vakfı Lizbon'da kuruldu.
http://www.ensonhaber.com/abdulhamite-petrol-haritalari-hazirlayan-ermeni-2013-01-02.html
http://www.ensonhaber.com/abdulhamite-petrol-haritalari-hazirlayan-ermeni-2013-01-02.html
2 yorum:
Gulbenkyanin Istanbulda kurmak istedigi fakat bagnaz Milliyetci dusunceleri yuzunden birtakim cevrelerce izin verilmeyen Sanat Harikalari Muzesi Lizbon/Portekizde kurulmusdur.
Yillar sonra Ayni o cevreler Pismanliga ugramislar ve keske Gulbenkyana bu sekilde davranilmasaydi demislerdir fakat belki de en bastan dogrusunu yapmislardir cunku Gulbenkyanin yaptigi tercih ikinci Dunya savasi sirasinda tarafsiz kalan Portekizdeki Tum Muzed ve Sanat eserlerinin tahribata ugramasina ve yok olmasina engel olmudur.
Ayrica yine baska iyi bir yer secenek oldugunun kanitiysa Turkiyede azinlik vakiflarinin daha sonra basina karasaban gibi basan el konmalarindan cookkk uzaklarda oldugundan esirgenebilmis olmasidir yoksa belki de coktan o guzelim Sanat eserlerine de El konulmus olunurdu.
Yolu dusenlere tavsiyemiz Muhakkak Lizbondaki bu Harika Muzeyi Ziyaret etmeleridir.
Gülbenkyan çok önemli biriydi..
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.