PEN ve İsveç Konsolosluğu'nun düzenlediği 'Yeni
Türkiye'de İfade Özgürlüğü' toplantısında konuşan Mehmet Altan, özgürce
konuşabilme olanağının faturasının arttığını söyledi.Uluslararası PEN Kulübü ve
İsveç Konsolosluğu’nun düzenlediği “Yeni Türkiye'de İfade Özgürlüğü: Toplumsal
Tartışma ve Kamusal Alanda Bilgiye Erişim” toplantısında Uluslararası PEN
Başkan Yardımcısı Eugene Schoulgin, yazar Mehmet Altan ve Bejan Matur
Türkiye’de ifade özgürlüğü ihlalleri ile 12 yıllık AKP iktidarında tabuların
değişip değişmediğini ve demokratikleşme sürecini tartıştı.
bianet.org'un haberine göre, yazar Bejan Matur,
Türkiye'de Kürt, Ermeni, kadın meselesi gibi tabuların devam ettiğini
belirterek, Türkiye’de iktidar anlayışı
ve onun etrafında kümelenen çıkar sınıfının şablon olarak değişmediğini dile
getirdi.
İsveç Büyükelçisi Odlender: Türkiye'nin AB üyeliğini
destekliyoruz
İstanbul’daki İsveç konsolosluğu’nda gerçekleşen
toplantıda açılış konuşması yapan Büyükelçi Jens Odlender, Avrupa Birliği’nde
şu an çeşitli tartışmalar olduğunu, fazla genişlemeden ötürü yorgunluk
yaşandığını ancak kendilerinin hala Türkiye’nin AB’ye üyeliğini
desteklediklerini belirterek bu amaçla toplantıyı düzenlediklerini ifade etti.
Schoulgin’in moderasyonunu yaptığı soru ve cevaplarla
ilerleyen toplantıda Schoulgin Türkiye’de 1990’larla karşılaştırıldığında
şiddetin azaldığını ancak farklı baskı unsurlarının ortaya çıktığını belirterek
Türkiye’de tartışılmayan tabuların nasıl bir değişime uğradığını konuşmacılara
sordu.
Mehmet Altan, Türkiye’de bir devlet-vatandaş ilişkisi
olmadığını dolayısıyla Kemalist devlet tahakkümünün bugün dindar bir tahakküme
yerini bıraktığını söylerken Matur ise Türkiye’de değişim var gibi görünse de
aslında çok az şeyin değiştiğini ifade etti.
'Dün kışlanın tabuları vardı, bugün din istismarı
üzerinden siyaset yapan kesimlerin tabuları var'
Toplantıda konuşan gazeteci-yazar Mehmet Altan şunları
söyledi: "Türkiye tabular ülkesi. Tabuları kıracak bir dinamizm tarihsel
olarak içselleştirilmedi. Klasik AB ülkelerinin geçtiği yollardan geçmedi.
Bizim sanayileşmemizi sağlayan bir sermaye sınıfı ve
proteryamız olmadı. Bunun yerine saray ve tebaa ayrımı vardı. Bu cumhuriyete
devlet ve halk ayrımı olarak yansıdı.
Devlet Kemalist bir anlayışı benimsedi. Bu anlayışa
tutunamayanlar ise dine sığındı. Yakın zamana kadar devlet eksenli devam eden
hakimlik şimdi tutunamayanların. Dün kışlanın tabuları vardı bugün din
istismarı üzerinden siyaset yapan kesimlerin tabuları var.
'Baskının şekli değişti'
Dünyada 57 islam ülkesi var. İslam nüfusu dünya nüfusunun
dörtte biri. Ama bu 57 ülkenin toplam üretime katkısı yüzde 11. AKP iktidara
geldiğinde Türkiye’yi demokratikleştirerek dünyadaki diğer 56 islam ülkesine de
ciddi demokratik model olabileceği algısı vardı.
O nedenle ilk başta şiddet üreten odaklar ortaya
çıkarıldı, AB adımları atıldı ama bu sistem radikal biçimde dönüştürülmedi.
2012’den sonra AKP ve genel başkanı bu yapıyı kendi lehine, tak adamlık
iddiasıyla şekillendireceğini düşündü. Şiddet üreten odaklar çözüldü ama bunun
kültürü ortadan kaldırılmadı. Baskının şekli değişti. Sesini duyuramaz hale
getirme çabasına dönüştü. Özgürce konuşabilme olanağının faturası arttı ve bunu
duyurma imkanları da kısaldı."
Matur: Değişiyor gürünenlerin çok azı değişiyor
Yazar-şair Bejan Matun ise Türkiye'de çok az şeyin
değiştiğini ifade ederek şunları söyledi: Türkiye’ye dışarıdan bakıldığı zaman
ilk tanımlanan sıfatlardan biri dinamik bir ülke olması. Büyük bir dinamizm var
ve bunu biz siyasette görüyoruz. Çok büyük değişim, dönüşüm ve ümitler ülkesi.
Ama sonuçlara baktığımızda değişiyor görünenlerin çok azı değişiyor. Bu
toplumda çok belirgin bir hayal kırıklığı oluşturuyor.
Ben kendimi demokrat olarak tanımlarım. Benim gibi pek çok
arkadaşım Türkiye’nin demokratikleşmesi için kalem oynattı. Öncelikli sorunumuz
militarizm ve Kemalizmin elit, dar demokrasi anlayışının değişmesiydi. Ve bu
değişimin dinamiğini AKP sağlayacakmış gibi bir ümidimiz vardı. Ama geldiğimiz
noktada Türkiye’de iktidar anlayışı ve onun etrafında kümelenen çıkar sınıfı
şablon olarak değişmiyor, sadece kişiler değişiyor. Geçmişteki Kürt, Ermeni,
kadın meselesi gibi tabular devam ediyor.
Medya ise dördüncü güç olmaktan çıktı. Onun yerinde bugün
sosyal medya var. Siyasal kültürde ise ciddi bir lümpenleşme var. Eskinin
siyaseti katı ve otoriter de olsa dili biraz sofistikeydi, şimdi her şey
lümpenleşti."
Toplantı soru cevap kısmının ardından sona erdi.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.