Osmanlıdan günümüze bu topraklarda hizmet veren tüm diş
hekimlerine Ahde Vefa. 22 Kasım 1908,Tıbbiye'de Muallimler Meclisinde ''Dişçi
Mektebi'' kurulması için müzakerelerin
başladığı tarihtir. Eğitime ise 1909 tarihinde başlanmıştır. Müfredat, Paris
Dişçi Mektebinden alınmıştı. Kimya, fizik, Nebatat, hayvanat, diş hastalıkları ve
cerrahisi, protez dersleri vardı. Okula
öğrenci alınırken eczacılıktan gelenler sınavsız 1 veya 2. sınıfa , hiç dişçilik yapmamış dışarıdan gelenler
sınavla 1. sınıfa alınıyordu… Bu arada, Kurtuluş savaşından sonra yurdu terk
eden gayrimüslim muallimler nedeniyle açığı kapatmak için de olsa yanlış olan
kararla alelacele asistanlar alınmıştı. Bazılarına sınav bile yapılmamıştı.
Neredeyse sokaktan toplayarak okula alınan onlarca öğrenci, öğretim kadrosunun
ilmi zayıflığı ve de hasta koltuğunun da az olmasından ''Dişçi Mektebi ''nden
bazen bir diş çekmeden mezun olabildiler.
***
Osmanlıdan günümüze bu topraklarda hizmet veren tüm diş
hekimlerine Ahde Vefa
Değerli Diş Hekimliği Camiamız 1996 yılından bu tarafa Diş
Hekimleri Gününü kutlamaktadır.Bu özel günümüzü kutladığımız ''22 Kasım''
tarihi daha da geçmiş zamanlara ait bir özellik arz eder.
Diş hekimliği mesleğinin ''dişçilik'' olarak icra edildiği Osmanlı İmparatorluğu döneminden, ilk
fakültenin kurulması ile başlayan süreç ve sonrasına uzanan tarihi yolculukta ,
bilim,teknik ve el becerisi sanatı ile yoğrulan mesleğimizin eğitimi ve
icrasına ait mesleki anılar ve resmi belgelerden bugünkü modern ''diş
hekimliği'' ünvanının elde edilebilmesinin kolay olmadığı anlaşılmaktadır.
Osmanlı İmparatorluğunda 1908 öncesi 'diş' ile ilgili eğitim
kurumu yoktu.Pansumancılara 'Küçük cerrahlık Şahadetnamesi' ,dişçilik işlemleri
yapan esnaflara ( özellikle berberler) 1840 yılından itibaren Tıbbiye Mektebinde
beceri sınavı ile 'diş çekme ruhsatı' ,Tıbbiye Mektebinde tıp,eczacı ve cerrah sınıfları
arasından,cerrah sınıfından mezun olanlara dişçilik belgesi , dişçi yanında
çalışan çıraklara da ''dişçilik icazetnamesi'' verilmekteydi.Sıhhıyeyi Umumiye
Reisi Besim Ömer Paşa 1910 tarihinde dişçilerin bu belgelerle ,tıbbiye mezunu
olmasalar da ülkenin her yerinde dişçilik sanatını yapmaya ''yetkili''
olduklarını açıklamıştı.
22 Kasım 1908 ,Tıbbiye'de Muallimler Meclisinde ''Dişçi Mektebi'' kurulması için müzakerelerin başladığı
tarihtir.Eğitime ise 1909 tarihinde başlanmıştır.Müfredat,Paris Dişçi
Mektebinden alınmıştı.Kimya,fizik,Nebatat,hayvanat,diş hastalıkları ve
cerrahisi,protez dersleri vardı. Okula
öğrenci alınırken:eczacılıktan gelenler sınavsız 1 veya 2. sınıfa , hiç dişçilik yapmamış dışarıdan gelenler
sınavla 1. sınıfa alınıyordu.Cerrahlık şahadetnamesi olanlar,esnaf olarak
dişçilik yapıp belgesi olanlar ile Avrupa'daki okullardan dişçilik diploması
olanlar (ayrıcalık yapılmadan) 2. sınıfa alınmışlardı.Mektep üç yıldı.Okulun
mezunlarına hala ''dişçi'' deniliyordu. Tıbbiyeyi de bitirse, dişçilik yapanlar ''birinci sınıf'' dişçi
sayılıyordu.
1923'e gelindiğinde
Eczacı ve Dişçi Mekteplerine müstakil bina ancak tahsis edildi. Sıhhıye
Vekaleti 'doktor ve diş tabiplerinin sanatlarını eczahanelerde değil, özel muayenehanelerde icra edebileceklerine'
ilişkin karar yayınladı.
Bu arada ,Kurtuluş savaşından sonra yurdu terk eden
gayrimüslim muallimler nedeniyle açığı kapatmak için de olsa yanlış olan
kararla alelacele asistanlar alınmıştı.Bazılarına sınav bile yapılmamıştı.
Neredeyse sokaktan toplayarak okula alınan onlarca öğrenci ,öğretim kadrosunun
ilmi zayıflığı ve de hasta koltuğunun da
az olmasından ''Dişçi Mektebi ''nden bazen bir diş çekmeden mezun olabildiler .Hiç bir muallim
Öğrencilerin başvuracağı ders kitabı yazmamış ya da dilimize çevirmemişti.İşte
bu yıllarda,okuldan mezun olan öğrencilerin , Osmanlıdaki dişçi denilen sınıfın
bile çok daha gerisine düşerek yarım yamalak
bilgileri ile toplum sağlığını
tehdit ettikleri en kötü dönem olduğu bilinmektedir.
Bu sebeple 1928 yılına gelindiğinde, yapılan bir
düzenlemeyle, dişçilik yapan ama diploması olmayanlara (permili dişçiler
deniyor) yasanın yayımı tarihinden başlayarak 3 ay içinde Tıp Fakültesine
başvurup sınava girmeleri şart koşuldu. Bir yıl Dişçilik okuluna devam ettikten
sonra başarılı olanlara ''Ruhsatname ''
verildi.Dişçi Mektebi açılmadan önce sağlıkla ilgili iş yapan esnaftan sınavla
dişçi ünvanı kazanmış olanlar ile ikinci sınıf dişçiler bu sınavdan ''Muaf'
tutuldular.Sınav komisyon üyelerinin art arda istifa etmeleri sonucunda
,başvuran tüm adaylar başarılı sayıldı.İkinci sınıf Dişçiler ile permili
dişçiler arasında hiyerarşi bakımından da hiçbir fark gözetilmedi.
Modern diş hekimliğine geçme macerası 1933 yılında İstanbul
Üniversitesi Tıp Fakültesi Diş Tebabeti Mektebi kurulması ile başladı ve daha
sonra yıllar içinde açılacak diş
hekimliği fakültelerinden her geçen gün
daha donanımlı diş hekimleri mezun olmaya başladı.
Ancak ,maalesef Bugünün Türkiyesinde istisnasız tüm diş
hekimliği fakültelerinde uygulanacak 'Çekirdek Eğitim Müfredatı' ile verilen
teorik ve pratik eğitimin sonunda mezun olacak diş hekimlerine verilecek
yeterlilik düzeyleri düşürülmek istenmektedir. Bizlere ''Bildiğini unut''
diyen bu yanlış ve yanlı önerilerin
Bakanlık yetkililerince mezun olacak tüm diş hekimlerinin sorumluluğunu
düşünerek değerlendirilmesine ihtiyaç vardır.
Bizler kimseyi hor görmeyen bir anlayışla Osmanlı
dişçilerini de rahmetle anıyoruz ve ileride daha da bilgili deneyimli
olmalarını dilediğimiz mezun olacak tüm diş hekimi kardeşlerimizin Diş
Hekimleri gününü kutluyoruz.
Kamu Diş Hekimleri
Platformu
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.