Övgü Pınar
Roma, İtalya
Papa
Francesco'nun Türkiye ziyareti, Vatikan tarafından "Papaların Türkiye'ye
gitme geleneğinin devamı" olarak değerlendiriliyor. Papa Francesko,
Türkiye'yi ziyaret eden dördüncü Papa. İlk ziyaret 1967 yılında gerçekleşmişti.
Papa Francesco'nun Türkiye ziyareti, Vatikan tarafından "Papaların Türkiye'ye
gitme geleneğinin devamı" olarak değerlendiriliyor. Papa Francesco,
Vatikan ile Türkiye arasında diplomatik ilişkilerin kurulduğu 1960 yılından bu
yana Türkiye'ye ziyarette bulunan dördüncü Papa...
Vatikan-Türkiye
ilişkileri resmi olarak 1960 yılında tesis edilse de ilk temaslar Osmanlı
İmparatorluğu'na, Fatih Sultan Mehmet dönemine dayanıyor. İki ülke arasındaki
diplomatik ilişkilerin başlamasında dönüm noktası ise 1935-1944 yılları
arasında Türkiye'de Vatikan temsilciliği görevinde bulunan Monsenyör Angelo
Giuseppe Roncalli'nin daha sonra Papa olmasına denk geliyor.
Roncalli
1958-1963 yılları arasında Papalık yaparken, Vatikan ile Türkiye arasında resmi
diplomatik ilişkiler de 1960 yılında başlıyor. Papalık ismi olarak 23. Jean'ı
seçen Roncalli, Türkiye sevgisi nedeniyle "Türk Papa" olarak da
anılıyor. "Vatikan Gizli Arşiv Belgeleri Işığında: Türkiye ile Vatikan,
Diplomatik İlişkilere Doğru" kitabının yazarı Prof. Rinaldo Marmara
kitabın önsözünde "Hiç şüphesiz ki bu ilişkilerin mimarı, İstanbul'da
Papalık Vekili olarak ikamet etmiş olan Mons. Roncalli olmuştur. İki dünya
arasında kardeşlik ve dostluk bağları dokuyan Roncalli, daha sonra Papa 23.
Jean (John) olarak seçildiğinde, Türkiye ve Vatikan arasındaki dostluk
ilişkileri de gerçek diplomatik ilişkilere dönmüştür" diyor.
Türkiye'yi
ilk ziyaret eden Papa ise 1967 yılında İstanbul ve İzmir'e giden 6. Paolo oldu.
Papa 6. Paolo'nun Türkiye ziyaretinin perde arkasında ise Katolik ve Ortodoks
kiliseleri arasındaki buzların eritilmesi çabaları yatıyordu. Ziyaret, iki
kilisenin 1054'te ayrılmasıyla alınan karşılıklı aforoz kararının 1964'te
kaldırılması ve İstanbul'daki Ortodoks Patriği Athenagoras'ın Papa'yı
Türkiye'ye davet etmesiyle mümkün oldu. Papa 6. Paolo'nun Türkiye ziyareti,
Ayasofya'daki dua kriziyle de hatırlanıyor. Papa'nın Ayasofya'yı gezerken diz
çöküp dua etmesi bazı kesimleri kızdırmıştı. Türkiye'ye ikinci Papa ziyaretini
ise 1979'da 2. Jean Paul yaptı. Papa 2. Jean Paul, Türkiye'ye ulaştığında
havaalanında toprağı öpmüştü. Papa 2. Jean Paul'ün ziyareti, bir Papa'nın
Ankara'ya gitmesi açısından bir ilk teşkil ediyordu. Bu ziyaretin bir diğer
önemli unsuru da zamanlamasıydı. Papa 2. Jean Paul Türkiye seyahatini, Fener
Rum Patrikhanesi'nin kuruluş günü kabul edilen 30 Kasım'daki Aziz Andreas
Yortusu'na katılacak şekilde düzenlemişti. Türkiye ziyareti öncesinde Papa 2.
Jean Paul'ü ölümle tehdit eden Mehmet Ali Ağca, bu ziyaretten 1,5 yıl sonra
Papa'yı Vatikan'daki Aziz Pietro Meydanı'nda vurarak yaralamıştı. Bir sonraki
Papa ziyareti ise 2. Jean Paul'ün seyahatinden 27 yıl sonra Papa 16. Benediktus
tarafından yapıldı. Papa 16. Benediktus'un ziyareti de hem İstanbul hem
Ankara'yı kapsıyordu ve yine 30 Kasım'daki Aziz Andreas Yortusu'na denk gelecek
şekilde organize edilmişti. Papa 16. Benediktus'un Türkiye ziyaretinin en çok
dikkat çeken yanı ise, Papa'nın Almanya'daki Regensburg Üniversitesi'nde
yaptığı ve "İslam karşıtı" olarak yorumlanan konuşmasından birkaç ay
sonrasına denk gelmesiydi. Vatikan Papa'nın sözlerinin bağlamından çıkarılıp
yanlış yorumlandığını açıklasa da İslam dünyasında Papa'ya karşı büyük tepki
vardı. Ancak Papa'nın Türkiye ziyaretinde verdiği ılımlı mesajlar ve Sultan
Ahmet Camii'nde 'dua etmesi' dinler arası diyalog çabası olarak yorumlanmıştı.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.