100. yıla girerken... ERMENİ SOYKIRIMI 1. bölüm
Ragıp Zarakolu
Ankara Hükümeti, Batı’dan bir ülke ile ilk diplomatik
anlaşmayı da 1921 yılı Haziran’ında Fransa ile yaptı. Fransa, soykırımdan sağ
kalanları yurtlarına dönmeye çağırmış, şimdi ise onları yalnız bırakmıştı.
İngilizlerin daha sonra Ermenilere ve Yunanlılara yapacağı gibi... 99 yıl sonra
ilk kez bir Türkiye Başbakanı, 24 Nisan tarihinde resmi bir mesaj yayınlayarak
Ermeni halkından, 1915 yılında yaşamını yitirenlerin daha sonraki kuşaklarının
acılarından dolayı taziyelerini bildirdi. Bir özür söz konusu olmasa bile, en
azından ilk kez bir Türkiyeli devlet adamı, hiç olmazsa insani bir davranışta
bulunarak başsağlığı diliyordu. Ben bunu önemli bir başlangıç olarak görüyorum,
arkası gelmese bile; aynen Dêrsim Kıyımı’ndan dolayı biçimsel de olsa özür
dilemesi gibi.
24 Nisan anmaları, dünyanın önemli ritüellerinden biri
haline gelmiş vaziyette. Türkiye de son yıllarda, anmaların yapılabileceği
günleri gördü. Bunu başlatan İnsan Hakları Hareketine teşekkür borçluyuz.
Oysa dünyada ilk soykırım anması, 24 Nisan’da Ermeni
aydınlarının toplu tevkifatıyla başlayan, aslında uygulamaları ve etkileri
günümüze gelen “temizlik” hareketinin ilk anması, sürecin başladığı İstanbul
kentinde düzenlenmişti. Mütareke sonrası soykırımdan sonra ilk kez bir araya
gelen Ermeni toplumu, 1919 yılı Nisan ayında 3 ayrı kilisede kurbanlarını anma
olanağına sahip olmuştu.
Bu anma sırasında soykırımdan sağ kurtulan Ermeni yazar
ve yayıncı Teotig, “11 (24) Nisan Anıtı” başlıklı kitabını dağıtacaktı. Belki
tarihte ilk toplu tevkifat, yargısız infaz ve kayıplar belgesi olarak insan
hakları hareketi açısından da önem taşıyan bir kitapla, yitirilen Ermeni aydın,
yazar, gazeteci, doktor, yayıncı, eczacı, iş adamı ve diğer meslekten toplum
elit tebası mensubu kurbanların isimlerini ebedileştirmişti. Bu kitap da,
Osmanlı başkentinden basılmıştı.
Başka şeyler de olmuştu başkentte. Talat Paşa’nın da
mensubu olduğu Osmanlı Parlamentosu, kendi bünyesinde
en azından soykırıma ilişkin bir soruşturma komisyonu
kurmuş, rapor hazırlamış, tartışmalar yapmıştı. Bunun da ötesinde, askeri
mahkemelerde Ermeni Tehciri’nin kimi sorumluları yargılanmaya başlanmış, mahkum
olmuş, hatta cezaları infaz edilmişti. Bu arada asıl politik sorumlular olan
İttihat ve Terakki Fırkası Hükümeti mensupları gıyaplarında yargılanmış ve
Talat, Enver ve Cemal Paşalar, idam cezası almıştı. Daha geniş miktarda
soykırım zanlısı ise tutuklanarak cezaevine konulmuş; bu kişiler daha sonra
güvenlik nedeniyle Malta Adası’na aktarılmışlardı.
Ancak bu “Türk Baharı” kısa sürecekti.
Soykırım sonrası yeni dünya düzeni
Son anayasal İstanbul Hükümeti, 1. Dünya Savaşı
sonrasında Almanya, Avusturya-Macaristan, Bulgaristan Hükümetleri gibi İttifak
Ülkeleri ile önce ateşkes anlaşması yaptı; sonra ise savaş sonrası yeni
uluslararası sistemi belirleyecek olan 1919 Paris Barış Antlaşması’nın
görüşmelerine katıldı. Sonunda Sevr Anlaşması’nın ağır cezalandırıcı
koşullarını kabul etti. Almanya, Avusturya-Macaristan ve Bulgaristan’ın kabul
ettiği ağır koşullu barış antlaşmaları gibi. Maddeler arasında, bir Ermenistan
ve Kürdistan’ın kurulması da vardı. (Ancak o sırada Müttefikler İstanbul’u
işgal edip Parlamento’yu kapattığı için bunu onaylayacak bir Meclis yoktu. Yeni
Meclis işgalden bir ay sonra Ankara’da açıldı ve bu antlaşmayı onaylamadığını
bildirdi. Yani Sevr, daha doğduğunda kadük kalmış bir anlaşma idi.)
O dönemin uluslararası camiada en gözde kavramlarından
biri olan “kendi kaderini tayin hakkını“ özellikle ABD Başkanı Wilson öne
çıkarmıştı. Bu kavrama Sovyet Devrimi de sahip çıkmış, bu ilke çerçevesinde
farklı milliyetleri kendi etrafında toplamıştı. Bunun anayasal bir hüküm
olması, 90’lı yıllarda Sovyet Cumhuriyetlerinin bağımsızlıklarını ilan
etmelerini kolaylaştırmıştı. Wilson, Ermenilerin ve Kürtlerin kendi kaderini
tayin hakkına gönülden sahip çıkmıştı. Hatta Kemalistler de, 1919 yılında ilk
çıkışlarını yaparken Wilson’un bu ilkesine dayanarak kendi meşruluklarını
sağlamaya çalışmışlardı. Ama Wilson Avrupa’dan gönlü kırık ayrıldı. İngiliz ve
Fransızların paylaşım hırsları karşısında hayal kırıklığına uğramıştı. Bir süre
sonra siyasal olarak da tasfiye oldu ve ABD de ne haliniz varsa görün diyerek
izolasyonist bir politikaya yöneldi. Wilson Ermenistan’ı manda sistemi altında
güvence altına almak istiyordu ama o zamanın ABD siyaset alemi 1. Dünya
Savaşı’ndan sonra hiçbir yeni yük almaya istekli değildi. Armen Garo’nun
başlattığı Chaster projesi de, bu kez Kemalistlerle hayata geçirilmeye
çalışıldı ama İngilizlerin Musul’u kimseye koklatmayacağı anlaşılınca tozlu raflara
terk edildi.
Ancak bu ilkenin benimsenmesine karşın
Avusturya-Macaristan ve Osmanlı İmparatorlukları mirası üzerinde ulus
devletlerin yükselmesi, çok can yakıcı “azınlıklar” sorununu gündemin en başına
yerleştirecekti. Çöken Rus Çarlığı’ndan sonra ise halkları eşitlik temelinde
bir arada tutan, Sovyet Cumhuriyetleri projesi olacaktı.
Osmanlı İmparatorluğu mirası üstünde yükselen yeni
Türkiye Cumhuriyeti de, kendi uluslararası meşruiyetini Wilson’un da, Lenin’in
de savunduğu “kendi kaderini tayin hakkına” dayandıracak, Türklerin de kendi
kaderini tayin hakkı olduğunu, Türklerin de İmparatorluğun mazlum halkları
arasında olduğunu savunacaktı. Hatta bir adım daha ileri giderek Kürt halkının
da temsilcisi olduklarını, bir özerklik planına sahip olduklarını
açıklayacaklar, bu sayede savaş sonrası Ermeni Soykırımı nedeniyle
cezalandırılma endişesi altında olan Kürt egemenlerinin büyük çoğunluğunun
desteğini alacaklardı.
Yerli halklar ‘azınlıklaştırıldı’
Dolayısıyla daha ilk kuruluş anlarında, “Türklerin kendi
kaderini tayin hakkını” savunan Ankara Hükümeti, sıra çökmüş olan çok uluslu
imparatorluğun eski tebası olan otantik yerel halkların bu haklarını talep
etmesine geldiğinde, onların “azınlık” olduğunu, kendi kaderini tayin etme
hakkına sahip olmayacaklarını belirtecekti. Aynı coğrafi mekan üstünde hak
talebinde bulunan halklar arasında kanlı bir savaşım yaşanacak; Türkiye
Cumhuriyeti, bunun külleri üstünde yükselecekti.
Ankara Hükümeti, “anti-emperyalist” bir savaş yürüttüğü
teziyle Sovyet desteği sağlamayı da başardı. Bir yandan da usta bir
diplomasiyle Sovyetler Birliği ile İngiltere ve Fransa sömürge imparatorlukları
arasında bir bariyer, tampon ülke olacakları vaadini de, Londra ve Paris’e
iletmeyi başardı.
Antalya’ya çıkan İtalyan birliklerine, Anadolu’nun
çeşitli yerlerine zaman zaman çıkan İngiliz birliklerine ya da Çanakkale Boğazı
çevresi ve İstanbul’u askeri kontrol altına alan çok uluslu askeri birliklere
söylemde “anti-emperyalist” Kemalistlerce tek kurşun sıkılmadı. Ancak
Fransa’nın soykırımdan sağ kalan Ermenilere yurtlarına dönmeleri için garanti
vermesi, Lejyonlarında Ermeniler yanında Afrikalıların yer alması, “ulusal
onurun” ayaklanmasına neden oldu. Benzeri duygu, “eski teba” Yunanistan’ın
İzmir’e çıkması ve Ege’den kovulan Rumları geri çağırması nedeniyle de isyan
duygularının yaşanmasına neden oldu. Türk eliti, o zamanın “moda” uygulaması
olan bir Amerikan mandası altında yaşamayı kabullenmişti. Güvenlik nedeniyle
Rus İmparatorluğu topraklarında yeni kurulmuş Ermenistan Cumhuriyeti de, bir Amerikan
mandasına gönüllü idi.
Sonuç olarak Sovyet Devrimi’nin 1922 yılında iç savaştan
başarı ile çıkması, Ankara Hükümeti’ne son taarruz için ciddi bir destek
sağlamasına neden oldu. İngiltere, ABD ve Fransa’nın 1919 yılında Sovyet
Devrimi’ne müdahale girişimleri başarısızlıkla sonuçlandı. Bir yandan da bizzat
kendi ülkelerinde sisteme karşı başkaldırılarla yüz yüze kaldılar.
Bütün savaş sonrası Avrupa, genel grevler ve kısmi
ayaklanmalarla çalkalanıyordu. 1. Dünya Savaşı yorgunluğu nedeniyle, kamuoyu yeni
savaş maceralarına karşı idi. Fransa, Suriye’de Arap isyanları batağına
saplanmıştı; İngiltere’de Irak’ta aynı sorunlarla cebelleşiyordu.
Halklar kimsenin umrunda olmadı
Kısacası kimsenin “Anadolu’nun ve Mezopotamya’nın
binlerce yıllık otantik halklarının kaderi ve geleceği ne olacak” diye bir
endişesi yoktu. Kimyevi silahların savaş cephelerinde acımasızca kullanılması,
Rusya’daki iç savaş ve açlığın yıkımları, Batı’yı Ermenilerin, Rumların,
Süryanilerin, Nasturilerin, Keldanilerin yaşadığı trajediyi görmezden gelmeye
itecek; Ankara Hükümeti’nin soykırım ve etnik arındırma politikalarını
fütursuzca uygulaması karşısında kayıtsız bir ruh hali içine sokacaktı. Oysa
onlar artık, katliamlar karşısında güven içinde yaşayabilecekleri bir “yurt”
sağlanması beklentisi içindeydiler sadece. Oysa hepsinin en fazla
sağlayabildikleri ise göçmen kotalarının arttırılması oldu, Batı ülkelerinden.
Zaten erkek nüfus kaybı nedeniyle emek gücüne de ihtiyaç vardı. (Soykırımdan
sonra sağ kalanlar, Ankara Hükümeti altında ikinci kez kırıma uğradılar ve
tehcir edildiler. Bunun sonucunda boy gösteren göç dalgası için ek alternatif,
Kuzey Amerika ve Avrupa kotaları dolduğu için artık sadece Latin Amerika ve
Avustralya kalmıştı).
1919 yılında “kendi kaderini tayin romantizmi” içinde
Paris’e gelen Başkan Wilson, oradan büyük bir hayal kırıklığı ile dönecekti.
Paris Barış Konferansı’na heyetler yollayan, o kargaşada çeşitli devletlerin
delegasyonlarına dert anlatmaya çalışan Ermeniler, Kürtler, Süryani/Asuriler,
sağır kulaklara seslenmeye çalıştılar. Oysa İngilizlerin ve Fransızların,
Almanları ve Macarları ağır biçimde cezalandırmak ve yağmadan paylarını
düşenleri kollamak dışında bir kaygısı yoktu.
“Kendi kaderini tayin hakkı ilkesine” aldırmadan, yeni
sınırlar, Macarlar, Arnavutlar aleyhine, Romanya’yı ve Yugoslavya’yı suni
biçimde şişirmek üzere çizilmiş, bu yeni ülkeler anında yoğun “azınlık hakları”
sorunlarına boğulmuştu. Yeni ulusal devletlerde anti-semitizm başını almış
gitmişti.
İlk ‘zafer’ Doğu ve Güney’de
Müttefikler, Osmanlı’nın tek düzenli ordusunun Doğu’da
dağıtılmadan üslenmesini üstü kapalı biçimde onaylamıştı. Çünkü orada Sovyet
Devrimi’nin yayılma tehlikesine karşı bir güçe ihtiyaç vardı.
General Kazım Karabekir’in düzenli birlikleri, daha sonra
Ankara Hükümeti’nin elindeki tek düzenli ordu olacağı gibi yeni kurulan
Ermenistan Cumhuriyeti’ni yenilgiye uğratmayı başaracak ve onu 1920 Aralık’ında
ağır barış koşullarına razı edecekti. Zaten bir gün sonra da orası Sovyet
Cumhuriyeti olacak ve Ankara Hükümeti ile Sovyetler’in imzaladığı 1921 Moskova
Anlaşması, bunun onayından ibaret olacaktı. Moskova daha Mart 1918
Brest-Litovsk Anlaşması ile Rus Çarlığı vilayetleri olan, nüfusunun %49’u
Ermeni Kars ve Ardahan’ı Türkiye’ye çoktan bırakmıştı bile. Bu ise Anadolu’daki
soykırımın Kafkasya’ya taşınmasından başka bir anlam taşımıyordu. Sovyet
Hükümeti, 2. Dünya Savaşı sonrasında, devrimin zor günlerinde Polonya, Romanya,
Çekoslovakya ve Finlandiya’ya verdiği ekstra alanların hepsini geri alan bir
restorasyonu başarıyla sağlarken Brest-Litovsk ile Türkiye’ye vermeyi kabul
ettiği Kars-Ardahan’ı, Ermeni ve Gürcü Cumhuriyetleri adına geri almayı
başaramayacaktı. Türkiye alelacele “Sovyet tehditi” bahanesiyle Yunanistan ile
birlikte Batı’nın koruma şemsiyesine alındığı için.
1921 yılında “Ermeni tehditi” bertaraf edildiği gibi yeni
kurulmuş olan TKP’nin liderleri, Ermeni kıyımının geçmişteki aktörleri
tarafından Karabekir-Ankara işbirliğiyle katledilecek, Meclis’teki az sayıdaki
sosyalist mebus tutuklanacak, sol eğilimli “Yeşil Ordu” adlı milis/çete
karışımı güç tasfiye edilecekti. Ankara Hükümeti, aynı yıl Londra’da
İngiltere’yle başlayacakları pazarlıklara, herhangi bir “sol” imajı olmadan
gitmek istiyordu. Bu arada Fransa da 1921 Ekim’de Ankara Antlaşması ile
Ankara’yı, Arap isyanına desteğini kesmesi koşuluyla resmen tanıyan ilk Avrupa
ülkesi oluyordu.
1921 aynı zamanda Rumlara ve sağ kalmış Ermenilere
yönelik tehcir uygulamasının yeniden başlatıldığı yıl olacaktı. 1919 yılı
başında Mustafa Kemal, Ermeni kırımı karşısında eleştirel bir tavır alırken
aynı yılın Mayıs ayında “Rumların” güvenlik sorunlarını çözme görevi ile
yollandığı Samsun’a çıkmasından sonra yaptığı ilk iş, şahsi güvenliğini
sağlamak üzere Topal Osman paramiliter güçlerini muhafız olarak atamak
olacaktı. Ermeni kırımında rol üstlenen Topal Osman o sıralarda esas olarak Rum
köylerini basmak, katletmek ve göçe zorlamakla uğraşıyordu.
1921 yılında ise Merkez Ordusu komutanı Sakallı Nurettin
Paşa ile birlikte Pontos ve Koçgiri bölgesinde Rum ve Alevi Kürtlere yönelik
“mezalimde” rol alacaktı. Bu mezalim, Ankara Meclisi’nde bile tepki ile
karşılaşacaktı.
Fransız lejyonerleri ise Maraş, Urfa, Klikya ve Antep’te,
düzensiz teşkilat-ı mahsusa birimlerinin saldırıları karşısında zorlanıyordu.
Çünkü Arap isyanları nedeniyle arka cepheleri de güvende değildi.
Ankara Hükümeti, Batı’dan bir ülke ile ilk diplomatik
anlaşmayı da 1921 yılı Haziran’ında Fransa ile yaptı. Fransa, soykırımdan sağ
kalanları yurtlarına dönmeye çağırmış, şimdi ise onları yalnız bırakmıştı.
İngilizlerin daha sonra Ermenilere ve Yunanlılara yapacağı gibi...
Paris Konferansı sonrası İngiltere, 13 Nisan 1919’da
Kars’a asker yolladı ve kenti Ermenistan Cumhuriyeti kuvvetlerine teslim etti.
İngiltere, Yunan ordusunun 15 Mayıs 1919’da İzmir’e çıkmasını destekledi, hatta
talep etti. İstanbul’daki İngiliz makamları, bir yandan da General Mustafa
Kemal’in Sultan Vahdettin tarafından “arta kalmış Teşkilat-ı Mahsusa
çetelerinin zulmü altında” şikayet dilekçesi yollayan “Rum olan ya da olmayan
ahalinin sorunlarının çözümünü ve asayişi sağlamakla görevli” olarak Doğu
Karadeniz bölgesine yollanmasını onaylıyorlardı. Daha sonra Paşa’nın Samsun’a
çıktığı 19 Mayıs, tarihi resmi bir bayram olarak ilan edilirken, aynı tarih,
Pontos Rumları tarafından ise bir matem ve Pontos Soykırımı Anma Günü olarak
ilan edilecekti.
1921 yılında İngiltere ile ilk diplomatik görüşmelerin
başlaması, Moskova Anlaşması, Fransızlarla anlaşma, kağıt üstünde büyük bir
Ermenistan ve küçük bir Kürdistan yaratan 1920 Sevr Antlaşması’nın bir yıl
geçmeden çöp sepetine atılması anlamına geliyordu.
1919 çılgın yılında Ankara’da moda, kalpak giymek ve
üstüne kızıl bir tepelik yaptırmaktı. Rusya’da Sovyet Devrimi’nin iç savaşta
çar generallerine ve yabancı müdahalelere karşı direnmesi büyük bir umuttu.
2.Dünya
Savaşı’nda Stalingrad savaşının bütün Avrupa’da umudu
canlandırması gibi. Ama 1921’de Kızıl Ordu ile ortak sınırı paylaşmak, ülke
içinde Bolşevizm’in yarattığı sempati, bir “tehdit”ti. Ankara için direksiyonu
Batı’ya yöneltmenin vakti gelmişti. Ama 1922 yılında, Yunan ordusunu İzmir’in
sivil halkı ile birlikte Ege’ye, müttefik donanmasının kayıtsız gözleri önünde
döküp İzmir’i yakarken arkasına Sovyet desteğini almayı da ihmal etmeden.
Sonuç olarak Türkiye açısından 1. Dünya Savaşı, 1918
değil, 1922 yılında bitti. 1923 Lozan Antlaşması‘yla ise bu, imza altına
alındı. Türkiye sonuç olarak 1. Savaş’ın kazananları arasında yer aldı.
Ermenistan ve Yunanistan ise savaştan galip çıkan müttefiklerle birlikte
davrandıkları halde kaybetmiş olarak çıktılar. Bu bir bakıma Polonyalıların 2.
Dünya Savaşı sonrası kaderine benzetilebilir. 2. Dünya Savaşı, “Polonya’yı
kurtarmak” için başlatıldı. Ama sonuç olarak “Polonya’nın kaybı” ile bitti.
Kimse Polonyalılara ne istediklerini sormadı. Tıpkı Yunanistan ile Türkiye
arasında esir gibi takas edilen Anadolu Hristiyanlarına ve Balkan/Girit
Müslümanlarına, vatanlarını terk etmeyi isteyip istemediklerinin sorulmayışı
gibi. Ya da Doğu Prusya veya Bohemya Almanlarına nerede yaşamak istediklerinin
sorulmayışı gibi...
http://www.yeniozgurpolitika.com/index.php?rupel=nuce&id=37197
Yüzleşme de yok, adalet de! Yüzleşme de yok, adalet de!
Yüzleşme de yok, adalet de! Yüzleşme de yok, adalet de! Yüzleşme de yok, adalet
de! Yüzleşme de yok, adalet de!
Ragıp Zarakolu
Ermeni Soykırımı, modern çağın, 20. yüzyılın ilk
soykırımı oldu. Modern çağın telgraf ve tren gibi olanakları, bunun
uygulanmasında yoğun olarak kullanıldı; 1. Dünya Savaşı'nın kitle imha
silahlarının yoğun biçimde kullanılışının ilk örneği olması gibi...
100. yıla girerken... ERMENİ SOYKIRIMI 2. bölüm
Osmanlı İmparatorluğu Hükümeti, daha 1916 yılında
Fransızca olarak yaptığı açıklamayla Batı Ermenistan ya da Doğu’da yaşanan
insanlık trajedisini dolaylı olarak kabul etmekle birlikte bütün olanlardan
Ermeni “devrimcileri” sorumlu tuttu. O dönemin imparatorluklar ve soylular
dünyasındaki “devrimci”, bugünün her yana çekilebilen “terörist” kavramına denk
düşmekteydi.
Osmanlı Hükümeti’ne göre sosyal demokrat ya da Ermeni
Devrimci Federasyonu (EDF) üyesi Ermeni devrimciler başta olmak üzere sivil
halk, cephe gerisinde yürüttükleri faaliyetler nedeniyle topyekün zorunlu göçe
yani tehcire tabi tutulmuşlardı. Ama hükümete göre, savaş ve iklim koşulları,
salgın hastalıklar, bölgedeki asayişsizlik, sivil halkın kırımının asıl
nedeniydi! Tehcirin sorumlusu ise tehciri zorunlu kılan Ermeni devrimci
hareketiydi!
En azından Türk devletinin söylemi bugünküne oranla daha
diplomatikti. Sorumluluk Ermenilere değil devrimcilere yıkılıyordu. Ancak resmi
tarih daha sonra topyekün Ermenileri hain ilan edecek ve “Bu kıyımı hak
ettiler” demeye getirilecekti.
Ermeni devrimcilerin pozisyonu
Peki Ermeni devrimcilerin pozisyonu ne idi? EDF, 1914
yılına kadar iktidar partisi İttihat ve Terakki Fırkası (İTF) ile seçimlerde
ittifak halindeydi. 1914’te Rusya ve Almanya’nın şemsiyesi altında imzalanan
Ermeni Reformu’nun görüşmeleri, esas olarak iki parti arasında yürütülmüştü.
Ancak iki parti arasında ilk gerginlik ve restleşme de bu süreç içinde
yaşanmıştı. Daha sonra İTF, EDF’nin Erzurum’da 1914 Eylül’ünde toplanan genel
kongresine temsilcilerini yollayarak Kafkaslar’da yürütülecek savaşta Rusya
Ermenileri’nin ayaklanmasını sağlamalarını, daha sonra kendilerine otonomi
tanıyacaklarını vaat etti. EDF, sınırın iki yanında örgütlü parti
olarak zor durumdaydı. Yöneticileri Rusya’da, 1905
Devrimi’ndeki faaliyetlerinden dolayı hapisteydi. Ermeni Kilisesi, Çarlığın
korkunç baskısı altında idi. Savaşın tarihi Ermenistan üzerinde geçeceği
kesindi. Taşnaklar, İTF’yi savaşa katılmama konusunda ikna etmeye çalıştılar.
Daha sonra da üyesi oldukları Sosyalist Enternasyonal’in genel politikasını
uygulamayı seçtiler. Herkes yurttaşlık görevini yaparak askere gidecekti.
Dolayısıyla Ermeni Patrikhanesi ile birlikte Ermeni Osmanlı yurttaşlarını
askerlik görevini yerine getirmeye çağırdılar. O sırada ise Çarlık yönetimi,
Ermeni aydınlarına yönelik bir af çıkarmıştı.
İTF, Balkan savaşları sonrası Osmanlı’nın zor anında,
genç Balkan devletlerinin oluşumunu model alan Ermenilerin, bu reform planını
özerklik ve daha sonra bağımsızlık için kendilerine dayattığını düşünüyordu.
Artık legalleşmiş açık bir parti olan EDF’nin gücünden korkuyordu.
Hınçak Sosyal Demokrat Ermeniler ise İTF’ye karşı
özerklik yanlısı Osmanlı liberal muhalefeti ve küçük sosyalist parti ile
ittifak halindeydi. Hatta bu muhalefet bloğu ünlü Hınçak devrimci Paramaz ve
arkadaşlarını, hükümet darbesi ile iktidarı ele geçiren İTF (bugünkü deyimiyle
cunta) yönetimine karşı “komplo” düzenlemek üzere sürgündeki muhalif Kürt
Paşası Şerif’in de desteğiyle Paris üzerinden İstanbul’a yollamıştı. Ama iyi
istihbarat ağına sahip olan Teşkilat-ı Mahsusa, onları İstanbul’a iner inmez
tutuklamıştı. Normalde fiil gerçekleşmediği için 5 yıl kadar ceza alacak olan
bu ekip, Anadolu’dan yoğun kitlesel tehcirin başladığı 1915 Haziran’ında toplu
olarak İstanbul’un ünlü Hürriyet (Beyazıt) Meydanı’nda idam edilecekti. Haziran
ayı aynı zamanda İstanbul’da 24 Nisan’da toplu olarak gözaltına alınan ve
Ankara yakınlarında sürgüne yollanan Ermeni aydınlarının küçük gruplar halinde
sözde Diyarbakır’daki askeri mahkeme tarafından “ihanet” suçlaması ile
yargılanmak üzere yola çıkarılarak, farklı farklı yerlerde, Teşkilat-ı Mahsusa
çeteleri tarafından katledildikleri aydı.
‘Mahkemeye götürüyoruz’ deyip yol üstünde infaz ettiler
24 Nisan’da tutuklanmayan, Ermeni toplumunun siyasal
önderi kabul edilen milletvekili, yazar ve aynı zamanda Osmanlı reform
yasalarının hazırlayıcılarından Talat Paşa ile aynı Mason locasına üye, hatta
onun tavla arkadaşı olan akademisyen Zohrab da bu süreçte, kendisi gibi mebus
olan Vartkes ile birlikte tutuklanacak ve Diyarbakır’a sözde yargılanmak üzere
götürülürken Urfa yakınlarında, 1912 yılında ünlü bir Türk gazetecinin
vurulmasından sorumlu, Binbaşı Çerkes Ahmet diye tanınan bir komutanın
güdümündeki Teşkilat-ı Mahsusa çetesi tarafından vahşi biçimde katledilecekti.
Bu olay Osmanlı Parlamentosu’nda da yankı bulacak, Talat Paşa Parlamento’da
bunu protesto eden Senato Başkanı ve İTF’nin entelektüel kurucusu Krikor Zohrab
için saygı duruşunda bulunulmasını isteyen Ahmet Rıza Bey’i tokatlayacaktı. Bu
badireden sağ kurtulan sadece, Bağdat’a sürgüne yollanan, dini önderlik kurumu
iptal edilen Ermeni Patriği Zaven olacaktı. Başka bir kurtulan ise Almanya’da
teoloji doktorası yapmış olan Krikor Balakian olacaktı. Bu da istendiği zaman
cinayetlerin pekala engellenebileceğinin bir kanıtı olarak görülebilir. Çünkü
onlar hakkında verilmiş “şifreli” bir infaz kararı yoktu.
Çanakkale Savaşları ise İstanbul’da paranoyayı hat
safhaya çıkardı. Başkentte bir Ermeni ayaklanmasının olmasından korkuluyordu.
Müttefik donanmasının İstanbul’a girme tehdidine karşı bakanlıklar ve kimi
kurumlar Konya’ya taşınmaya başlanmıştı bile. 18 Mart’ta müttefik
donanmalarının yenilgisiyle Ermeni aydınlarının toplu tevkifat ile İstanbul’dan
uzaklaştırılması için hiçbir engel olmadığı kanısına varılacaktı. Çanakkale
Savaşları bu kez karada sürerken Anadolu’da da Ermeni tehciri hızla devam
ediyordu. İstanbul’dakine benzer toplu tevkifatlar, Anadolu’nun her yerinde,
aydınlara ve toplumun siyasi ve dini önderlerine yönelik olarak yapıldı. Van’da
Ermeni önderlerine yönelik komplo başarılı oldu ama bu oradaki direnişi
tutuşturdu. Sınır kenti olmak, soykırımdan daha çok insanın kurtulmasına olanak
sağladı. Ama sınırdan uzak olanların direnme şansı azdı. Ve Şebinkarahisar ile
Urfa’daki direnişler de -bazen Alman komutanların yönetimindeki- ordu
birlikleri tarafından ezildi. Musa Dağlılar ise denize yakın olmaları sayesinde
Fransız gemileri tarafından tahliye edilebildi.
20. yüzyılın ilk soykırımı
Ermeni Soykırımı, modern çağın, 20. yüzyılın ilk
soykırımı oldu. Modern çağın telgraf ve tren gibi olanakları, bunun
uygulanmasında yoğun olarak kullanıldı; 1. Dünya Savaşı’nın kitle imha
silahlarının yoğun biçimde kullanılışının ilk örneği olması gibi...
Dolayısıyla, modern zamanların “ruhunun” bir biçimde yansımalarından biriydi;
ama kötülüğün, kötü ruhun. Militarizm ile nasyonalizmin modern teknoloji ile
buluşmasının sonuçları, insanlık için çok ağır oldu.
Ancak modernizmin sağladığı hızlı kitle iletişimi
olanağı, Ermeni Soykırımı’nı görünür kıldı.
Ermeni Soykırımı, aynı adım adım gelişen Holocaust gibi,
aslında bütün dünya tarafından gecikmeksizin izlenebildi. Ama dünyanın farklı
grupları, ‘görmedim duymadım’ı oynadı ve konuşmadı. Ermeni Soykırımı hakkında
New York Times’ta 300’e yakın haber çıktı. O zamanlar insan hakları ağı yoktu
ama aynı zamanda insani bir yanı olan misyoner ağı, yaşanan insanlık
trajedisini sağır kulaklara duyurmaya çalıştı. Vicdanlı tanıklar, o zaman
tarafsız olan ABD konsolosluklarına aktardı ve yalvardı, birileri müdahale
etsin diye. Alman papazı Dr. Lepsius’un çağrıları karşısında Berlin sağırdı.
Daha sonra Hitler’in arkadaşı olacak olan Nazi hareketinin ilk büyük “şehit”i
Scheubner bile Erzurum’daki vahşeti aktarmaya çalışıyor ve Berlin’in buna dur
demesini bekliyordu. Berlin tek müdahaleyi Filistin’den tehcir edilecek
Yahudiler için yaptı. Çünkü militer açıdan onlar da Doğu Anadolu’nun “boşaltılmasını”
istiyorlardı. Hem kimbilir bir gün Berlin-Bağdat demiryolu çevresinde neden bir
Alman kolonizasyonu olmasındı? Ruslar da 1916 yılında bu toprakların boşalmış
olmasından hoşnut kalıp bölgede Volga Kazaklarının kolonizasyonuna
başlamamıştı. Sonunda bir kolonizasyon oldu; ama böyle değil. Balkanlardan
kovulan Türk kökenli olan ya da olmayan Balkan Müslümanlarının kolonizasyonu,
asimilasyonu ve onların üzerinde Türk ulusunun ve ulus devletinin inşası
gerçekleşti. Bu inşaatta tam olarak eritilemeyen ise bölgenin Ermeniler gibi
yerli halkı olan Kürtler oldu. Bu ise Türk ulus devletinin sürekli kanayan
yarası olacak ve potansiyel bir yeni jenosit alanı yaratacaktı.
‘Medeni’ dünyanın tavrı
Bu kadar dünya çapında izlenebilen ilk “soykırım” örneği
karşısında “medeni” dünyanın tavrı ne oldu? Önce dehşet, sonra da bunun iyi bir
savaş propagandası olanağı sağlayacağı pragmatizmi... Gerçekten de Ermeni
jenosidinin yarattığı dehşetin, Avrupa’da kitle imha silahlarının kullanılmaya
başlamasının, Alman militarizminin yarattığı tehdidin denizaltı saldırıları ile
daha somut hissedilir hale gelmesinin, ABD’nin 1. Savaş’a katılması kararının
bileşen etkenleri olduğu söylenebilir. Elbette Rusya’daki Şubat devriminin doğu
cephesini zayıflatmasının da...
1915 yılında bu yaşanmakta olan ve yeni bir olgu olan
proto-jenosidin nasıl tanımlanması gerektiği tartışılırken önce bunun
“Hristiyanlığa karşı işlenmiş” bir suç olarak tanımlanması önerilirken, sömürge
imparatorlukları ahalisinin önemli bir oranının Müslüman olması nedeniyle
bundan vazgeçildi. Almanların da Osmanlı Hükümeti’nden bu sömürge halklarını
isyana teşvik için cihat ilan etmesini istediği, bu ayaklanmalara önderlik
etmek için Alman gizli servisinin Teşkilat-ı Mahsusa ile ortak çalışma
yürüttüğü bilinir. Propaganda olarak II. Wilhelm’in fesli resimlerinin
dağıtıldığı, hatta kendilerinin “gizli Müslüman” olduğu rivayetlerinin
yayıldığı da... Laik İTF’nin dini alet olarak kullanması, Ermeni Soykırımı’nın
daha şiddetli olmasına neden oldu ve olay sadece Ermenileri değil, Süryanileri,
Keldanileri, Nasturileri, hatta yer yer Hristiyan Arapları, Kürdistani Yezidi
ve Yahudileri de kapsadı.
Güç odaklarının halk düşmanlığı yarışı
İTF, Alman militarizmi ile birlikte İslam dinini bir
“silah” olarak kullanmaya kalkınca, İngilizler daha iyisini becerdi; Hz.
Muhammed’in soyundan gelen Mekke Emirini isyana teşvik etti. Mekke Emiri aynı
zamanda bu cihat fetvasını iptal eden bir fetva yayınladı, ayrıca Ermeni
Soykırımı’nı İslam dini adına kınadı.
Sonuç olarak Müttefikler, Ermenilere karşı başlatılan
kitlesel imha politikasını, herhangi bir grup ya da dine karşı değil, genel
olarak “insanlığa karşı işlenmiş bir suç” olarak tanımladı ve bunların
sorumlularının savaş
sonrası yargılanacaklarını taahhüt etti.
Bu, insanlığın geleceği açısından son derece önemli bir
açıklama idi, ama ne yazık ki asla gerçekleşmedi. Bu konuda son meşru Osmanlı
Hükümeti, üstüne düşeni yaptı. Toplanan tanık ifadeleri ve Patrikhane’nin
verdiği sorumlular listesi temelinde tutuklamalar yaptı ve bunları uluslararası
bir mahkemede yargılayacağını açıklayan, İstanbul’daki Müttefik ordularını
temsilen İngiliz ordusuna teslim etti. Bunu sağlayan İçişleri Bakanı Ali Kemal,
İzmir fatihi Sakallı Nurettin Paşa tarafından 1922 Kasım’ında Teşkilat-ı
Mahsusa çetesince İstanbul’da bir berber dükkanından kaçırıldıktan sonra
İzmit’te bir güruha linç ettirildi. Paşa hazretleri benzer bir linci İzmir
Metropoliti Hrisostomos’a uyguladığı gibi İzmir’in Hristiyan mahallelerini
ateşe verdirmiş, sivil halka karşı Pontos Rumlarına ve Koçgiri Alevilerine
uyguladığı zulmü katbekat fazlasıyla yinelemişti.
Bu cesareti veren, “suç işleme özgürlüğü” ve “cezasızlık”
(impunity) idi. Ve uluslararası yargılanma tehdidinin de ortadan kalkmış
olması... Malta’da “insanlığa karşı suç işleme” zanlısı olarak tutuklananlar,
çoktan Ankara’ya ulaşmış, “Kürt ve azınlık karşıtı” raporlarını hazırlamaya
başlamıştı. İstanbul Hükümeti, artan İttihatçı tehditleri karşısında Ali
Kemal’in ayrılmasından sonra, kısıtlı da olsa sorumluları soruşturma işini
iyice savsaklamaya başlamıştı.
Temmuz 1920’de İstanbul Yüksek Komiserliği’nde görevli
memur Harry H. Lamb, durumu raporunda şöyle özetliyordu: “1) Merkezi Hükümet
veya valilik yetkilileri tarafından bu konuda çıkarılan emir veya talimatlarla
ilgili herhangi bir Türk dökümanı sağlamak imkansız gibi, 2) Müttefik
hükümetleri katliam zanlılarının yargılanmalarına katılmakta duraksamış
vaziyette, 3) Ortadoğu’daki yetkililer tam bir kayıtsızlık içinde, 4) Vilayetlerde
yetişkin erkek Ermeni nüfusun büyük kısmı ve neredeyse bütün entelektüeller
katledilmiş vaziyette, 5) Ortaya çıkıp kanıt sunabilecek kişilerin
cezalandırılmasını önleyecek kamu güvenliği yok ve Müttefiklerin buna ilişkin
niyetlerine ise güven duyulmuyor, 6) Malta’daki tutukluların sonunda İngiliz
Hükümeti tarafından rehinelere karşılık salıverileceği ihtimali.” (FO 371/6500,
w.2178, appendix A; dosya 385-118, 386-119)
Malta’daki yargı mekanizması sonunda, elinde Ermeni
Soykırımına ilişkin ciddi bir arşiv olanlar ABD’ye başvurdu. Ancak
Amerikalıların da Kemalist Ankara’yla çatışmaya niyeti yoktu. O sıralarda
Musul’un Türklerde kalma ihtimaline binaen, Chester Demiryolu Projesi
çerçevesinde Musul petrollerine sarkma olanağını harcamak istemiyordu Washington.
Zaten Ermenilerin hamisi olan, eski Başkan Wilson’un da itibarı kalmamıştı
oralarda.
Sonuç olarak Malta mahkemesinin fiyaskosu ile ilk
Nürnberg türü uluslararası insanlığa karşı işlenen suçları kovuşturacak mahkeme
şansı kaçırılmış oldu.
Kemalistlerin İngilizlerle ilk teması sırasında Bekir
Sami Bey, Londra’da 16 Mart 1921’de bir takas antlaşması imzalamıştı.
Antlaşmaya göre Malta’dan salıverilecek kişiler, aynen Alman savaş suçlularının
Leipzig’de yargılanması gibi Ankara’da yargılanacaklardı. Ancak Ankara’dan izin
almadan antlaşma imzaladığı gerekçesiyle Bekir Sami Bey, Dışişleri
Bakanlığı’ndan alındı. Sonunda 31 Ekim 1921 günü Türk tutuklular ile İngiliz
esirler takas edildi. İngilizlerin bakışı şöyleydi: “Parlamento üyeleri
arasındaki güçlü inanç, bir tek İngiliz esirin bir gemi dolusu Türk’e değeceği
yönündeydi. Takas bu yüzden yapıldı.”
Ermenilere ne olduğunu ise artık kimse hatırlamak
istemiyordu. Ki Hitler, Polonya saldırısı sırasında yaptığı gizli bir
toplantıda bunu dillendirecekti: “Ermenileri kim hatırlıyor?” Hitler, arkadaşı
Scheubner’den çok dinlemişti, Ermenilerin başına ne geldiğini. Ve dünyanın
amnezyadan malul olduğunu da çok iyi biliyordu...
http://www.yeniozgurpolitika.com/index.php?rupel=nuce&id=37230
Suçlu travması: İnkar sanayisi Suçlu travması: İnkar
sanayisi Suçlu travması: İnkar sanayisi Suçlu travması: İnkar sanayisi Suçlu
travması: İnkar sanayisi Suçlu travması: İnkar sanayisi Suçlu travması: İnkar
sanayisi Suçlu travması: İnkar sanayisi
Ragıp Zarakolu
Ermenice deyimle “Medz Yeghern” (Büyük suç travması)
aşılamadı. Aşmak bir yana bir çeşit suçluluk duygusu, 1965 yılından beri Ermeni
Soykırımı’nın insanlıkça anılır olması ve amnezyanın sis perdelerinden çıkması,
Ankara’yı özür ve telafiye yöneltmek yerine agresif bir inkar politikasına
itti.
100. yıla girerken... ERMENİ SOYKIRIMI 3. Bölüm
Modern zamanların başka bir moda ideolojisi ise “ulus
devlet”ti. Ulus olmadan, ulus devlet olmadan, modernizm asla mümkün değildi. Bu
yaklaşımın bir başka uzantısı ise, büyük güçlerin çıkarlarına göre çekiştirilen
“kendi kaderini tayin hakkı” oldu. Bu fikrin şampiyonu Wilson’dı. Ama Lenin de
yabancısı değildi. Bir anlamda, dağılan Rus İmparatorluğu -her ne kadar Rus
merkezli olsa da- toparlanmayı ve meşruluğunu bu ilke çerçevesinde sağladı.
1936 yılında Bukharin tarafından kaleme alınan Sovyet Anayasası ile birlikte bu
ilke temel bir ilke haline geldi ve Sovyet İmparatorluğu’nun görece barışçıl
biçimde dağılmasına olanak sağladı. Bu proje özerklikler alt yapısı ile küçük
milliyetlere de bir şekilde varlıklarını sürdürme olanağı sunmuştu; coğrafyanın
lingua frankası olan Rusça’nın hegemonyası altında olsa bile.
Balkan travmasının bedeli Ermenilere...
Avusturya-Macaristan ve Osmanlı mirası üstünden ise
devasa “azınlıklar” sorunu ile ulus devletler yükseldi. Türkiye aslında bu
dizinin sonuncusu oldu. Ermeniler ulus devletlerini Türkiye parçasında
kuramadılar çünkü
1915’in bir amacı da, Ermenilerin kendi kaderini tayin
hakkını kullanarak Balkan örneği kendi ulus devletlerini kurmalarını
engellemekti. Ermenistan ancak Sovyet devrimine biat ettikten sonra Doğu
parçasında, bir anlamda tarihsel Ermenistan’dan tecrit olmuş bir “homeland”
olarak yükseldi. Sonuç, Balkan yenilgisi ile bir travma yaşayan doğmakta olan
Türk milliyetçiliği, yeni ulus devletlerce Balkanlardan kovulmuş olmanın
travmasının bedelini Ermeni halkına ödetmiş oldu. Doğu’da bir “yeni
Bulgaristan” yükselmesinin önüne geçildi. Ama ne pahasına: Nazım’ın deyimiyle,
“alna sürülmüş olan bir leke” pahasına. Bilinç altı suçluluk duygusu ise, daha
da zalim olunmasına, zalimliğin süreklilik kazanmasına neden oldu. Balkanlardan
sonra Anadolu’dan atılma korkusu, kazandıkları halde aşılamadı. Batının
topyekün Ermenilere ihaneti, bir anlamda, onları yani Kemalistleri Batı
karşısında da bazen paranoyik bir özellik taşıyan korkuya itti.
Gerçekten de, mucize kabilinden bir beceriyle, 1917 Ekim
Devrimi’nin getirdiği yeni dünya dengesini kullanarak, sadece savaş ile değil
aynı zamanda diplomasi ile küller arasından yeni bir Türkiye yükselmesini
Kemalistler sağladı. Talat Paşa’nın ve diğer İTF önderlerinin
maceracılıklarının ürünü Pantürkizm politikasıyla oluşan soykırımlar, cephe
savaşları, salgınlar ve açlık nedeniyle, sadece 1 milyonu aşkın Ermeni’nin, 1
milyonu bulan Anadolu Hristiyanlarının değil, aynı zamanda Kürt ya da Türk veya
diğer soydan milyonu aşkın Anadolu Müslümanının, Alevisinin, Êzidisinin de
ölümünden sorumlu oldukları unutuluyor. Türkiye’nin resmi tezi hala Ermeni
Soykırımı’nın olağan bir savaş kaybı olduğunu savunmak! Ve insanlığa karşı suç
işlemiş, milyonlarca ölü ile bir imparatorluğu batırmış kişiler oldukları halde
İTF otoritesinin anıt mezarları, üstelik Hürriyet adlı bir tepeye
dikilebiliyor.
‘Meds Yeghern’ aşılamadı
Sonuç olarak belki “Balkan travması” aşıldı ama Ermenice
deyimle “Meds Yeghern” (Büyük felaket) aşılamadı. Aşmak bir yana bir çeşit
suçluluk duygusu, 1965 yılından beri Ermeni Soykırımı’nın insanlıkça anılır
olması ve amnezyanın sis perdelerinden çıkması, Ankara’yı özür ve telafiye
yöneltmek yerine agresif bir inkar politikasına itti. İnkar bir yana, bir çeşit
inkar sanayisi kuruldu. Genç kuşaklara yalanlar üretilerek zehir verildi.
Suskunluk genç kuşaklar açısından daha az tehlikeliydi. Hiç olmazsa eski
kuşaklar, onaylasalar da onaylamasalar da, bir insanlık trajedisinin yaşandığını
biliyorlardı. 2000 yılından itibaren milliyetçi Ecevit/Bahçeli Hükümeti’yle
daha agresif inkar politikası başlatıldı ve dünyadaki Türk diasporaları Ankara
tarafından ajite edildi. Nefret söylemi hem ülkede hem dünyada körüklendi. Bu
bir çeşit kriminal lobiciliğe dönüştü. Anıtlar bombalandı. Anma toplantıları
saygısızca taciz edildi. Türk toplumunun bizzat konsolosluklar tarafından ajite
edildiği de bir gerçek. Öte yandan bazı yayınlarda Alman devleti gizli
servisinin, bu konuda araştırmalar yapan Tessa Hoffmann ve Taner Akçam gibi
araştırmacıları desteklediği ileri sürüldü. En sert kampanyanın Almanya’da
yapılmasının nedeni ise Türkiye’nin 1. Dünya Savaşı ve soykırım sırasında
müttefik olmasıydı. Almanya’nın kabul ve özrü, inkarın devamını olanaksız kılacaktı.
Resmi inkarcılık, aynı zamanda İngiliz ve Amerikan
Parlamentolarını son derece önemsiyordu. Bunun önlenmesi için inanılmaz lobi
çalışmaları yürütüldü. Oysa İngilizler için buna gerek yoktu. Onlar daha
Malta’da vazgeçmişti bundan. Buna rağmen Erdoğan dahil 550 milletvekili,
İngiliz Parlamentosu’na ortak bir mektup yollayarak 1915’te olan kıyımların ilk
belge ve tanıklık derlemesi olan Mavi Kitap’ın bir “savaş propagandası“
materyali olarak iptalini talep etti. Bunu örgütleyen emekli diplomat milletvekili
Şükrü Elekdağ bunu başaramadı ama Mavi Kitap’ın Türkçe’sini yayınlayan Muzaffer
Erdoğdu’yu “kendisine hakaret edildiği” gerekçesiyle ağır bir para cezası
ödemeye mahkum etmeyi başardı.
Aynı mekanizma, o dönemde Türkiye’de de aslında son
derece marjinal bir kesim olan misyonerlere karşı linç kampanyası sürdürüyordu.
Ve buna sayısız resmi inkarcı tezi savunan makale ve kitaplar, inkarcı seminer
ve konferanslar, taciz eylemleri eşlik ediyordu. Bunun şahikası ise Hrant Dink
cinayeti ile misyoner ve Katolik din adamlarının cinayetleri olacaktı. Artık
soykırım inkarı, TC’nin milli güvenlik siyasetinin en önemli unsurlarından biri
haline gelmişti. Soykırımı kabul etmek, incelemek, ülkenin ulusal güvenliğine
yönelik bir tehditti. Peki bütün bunların arkasındaki Asılsız Soykırım
İddiaları ile Mücadele Koordinasyon Kurulu (ASİMKK) neydi?
İnkarın koordinatörü: ASİMKK
Süreç, 2000 yılında Fransız Senatosu çatısı altında
yapılan mütevazı bir Ermeni-Türk aydınlar diyalog toplantısına reaksiyon olarak
başlamıştı. Bu toplantıda sunulan tebliğler, Türk üniversitelerine yollanan
“gizli” antetli yazıya iliştirilerek bunlara karşı tezler üretilmesi
istenmişti.
Daha sonra Başbakanlık, 29 Mayıs 2001’de
“B.02.0.PPG.0.12.320-8312-2” sayı numarasıyla bir genelge yayınladı. Burada,
“Yurtdışında ülkemiz aleyhine sonuçlar elde etmeye yönelik sürekli gündeme
getirilen soykırım iddialarıyla ilgili çabaların bertaraf edilmesini sağlamak,
bu konuda bilinçli kamuoyu yaratmak ve daha kapsamlı mücadele edebilmenin”
amaçlandığı söyleniyordu. Genelgeye göre Başbakan Yardımcısı’nın başkanlık
ettiği ASİMKK bünyesinde Milli Savunma, Adalet, İçişleri, Dışişleri, Milli
Eğitim ve Kültür Bakanlıkları ile Yüksek Öğretim Kurulu (YÖK) Başkanlığı, Milli
İstihbarat Teşkilatı (MİT) Müsteşarlığı, Türk Tarih Kurumu (TTK) Başkanlığı,
Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü ile Başbakanlık Tanıtma Fonu Genel
Sekreterliği temsilcileri yer alacaktı. Genelgede kurulun görevleri, “Kamuoyu
oluşturma planını uygulamak, sivil toplum örgütlerinin kamuoyu planı kapsamında
bilgilendirilmesi ve yönlendirilmesi konularında çalışmalar yapmak ve
Ermenilerin yanı sıra ‘Yunan-Pontos ve Süryani iddialarıyla’ ilgili gelişmeleri
takip edip alınacak tedbirleri tespit etmek” olarak belirtilmişti. Kurulun ilk
toplantısında şu karar alınıyordu: “Türk toplumunu öğrencilik yıllarından
başlayacak şekilde soykırım iddiaları konusunda bilgilendirmek ve
bilinçlendirmek amacıyla MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı
koordinatörlüğünde ASİMKK Milli Eğitim Çalışma Grubu oluşturulması
kararlaştırılmıştır.”
Devlet okullarında inkar
Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik, söz konusu dönemde
devlet yanlısı tarih yorumunun hegemonyasını koruma amaçlı bir tamim
gönderecekti: “Ortaokul ve lise öğretmenleri Ermeni, Pontus Rum’u ve Ortodoks
Süryanilerin asılsız iddialarını derslerinde işlemeli ve yarışmalar
düzenlemelidir. Müfredat ve kitaplar buna uygun olarak düzenlenmelidir.”
Aynı dönemde Diyanet İşleri Başkanlığı, misyonerlere
karşı müminleri uyaran vaazında şöyle diyordu: “Gençlerimizden İslam’ı çalmaya
yeltenen modern bir haçlı seferinin varlığını kimse inkar edemez!”
Din işlerinden sorumlu devlet bakanı ise, “öğretmen,
doktor ve hemşire kisvesi altında Hristiyan misyonerlerin kötü emelleri
doğrultusunda çalıştıkları” uyarısında bulundu. Rahşan Ecevit ise, “Türk
topraklarının 272,5 kilometre karesi 2007 Nisan’ından beri yabancılara satıldı.
Bunun arkasında Ermeni ve Yunan lobisi vardır” diyordu. (13.06.2006 tarihli
basın toplantısı) Yoksa Bayan Ecevit miydi asıl, “lobicilik” yapan birileri
adına?
20.09.2006 tarihli TSK raporunda ise misyonerler şöyle
hedef gösteriliyordu: “Hristiyan misyonerliği devlete zarar verir. AKP,
Hristiyanlığın daha fazla yayılmaması için yasa çıkarmalıdır. Misyonerler,
jeopolitik durumun değişmesiyle de ilgilidirler.” Rapora göre 2020 yılında
Türkiye’nin %10’u, özellikle de Kürt ve Aleviler, Hristiyan olacaktır. Ev
kiliselerinde beyin yıkanmaktadır.
24.04.(!)2006 tarihli MİT raporunda ise şunlar
söyleniyordu: “Misyonerler 19. yüzyıldandan beri ülkenin bölünmesinde
aktiftirler. Bugün Ermeniler, Avrupa Kiliseleri, Ortodoks Alyansı ve Dünya
Kilise Örgütü ile birlikte çalışmaktadır. Türk bölgeleri Yezidi, Keldani,
Hrıstiyan Kürt, Ermeni, Pontus ve hatta Batı Kıyısı, kadim Hristiyan olarak
adlandırılmaktadır.” Raporda, ayrıca 1998-2001 arası sekiz milyon İncil
dağıtıldığı iddia edilmektedir.
Başlatılan sistematik çalışma ile sadece ilk ve orta
öğrenimde değil, son 10 yıl içinde üniversitelerin,
bürokrasinin, diplomasinin ve askeriyenin çeşitli
kademelerinde, sayısız inkarcı seminer yapıldı. Din işleri çalışanları ve
turist rehberlerinin bile bu seminerden geçmesi ihmal edilmedi. Üniversitelerde
sayısız inkarcı “akademik” konferans düzenlendi.
Anti-Soykırım Cihatı’nda canla başla savaşan militan
çevre ise, İP ve Aydınlık çevresi oldu. Onların öncülüğünde bir Talat Paşa
Komitesi oluşturuldu. İsviçre’de, Berlin’de, Lyon’da provokatif eylemler
yapıldı. Bu çevrenin hazırladığı inkarcı kitapların çeşitli dillerdeki
çevirileri, Ankara (Ergenekon sanığı olan başkanı şimdi CHP milletvekili,
İstanbul’daki ise rüşvet ithamı ile yargılanıyor) ve İstanbul Ticaret ve Sanayi
odalarınca dağıtıldı.
Yurttaşların “yanlış” fikirlerden etkilenmesini önlemek
için yüzlerce kitap yazdırıldı ve büyük kitabevlerinde “Ermeni” seksiyonları
oluşturuldu.
Ecevit-Bahçeli hükümeti ile başlayan çalışmalar, Erdoğan
hükümetince de devam ettirildi. ASİMKK’in, 15 Mart 2007 tarihinde Abdullah Gül
başkanlığında yaptığı 17. toplantısında, “Ermeni çetelerinin 1915 öncesinde
Türk köylerini basarak insanları öldürdüğü, köyleri yaktığı, işkence yaptığı”
tezini işleyen “Sarı Gelin” adlı belgeseli Türkiye’ye “izlettirme” kararı
aldığını öğreniyoruz. Kararın alındığı tarih de ilginçti! Karar, darbe
hazırlıklarının hummalı bir biçimde sürdüğü, Hrant suikastinin
gerçekleştirildiği bir dönemde alınmış; kısa bir süre sonra Malatya katliamının
yapılmış; daha sonra da ünlü 28 Nisan İnternet Muhtırası ile Türkiye’nin erken
bir seçime sürüklendiği bir dönem yaşanmıştı. Özellikle de Hrant Dink
suikastının ardından bu işin yapılması daha da acıydı. Kararda şunların altı
çiziliyordu: “İç kamuoyunu bilgilendirme maksatlı olarak kullanılmak üzere
“Sarı Gelin-Ermeni Sorunu’nun İç Yüzü” belgeselinin DVD’leri yapımcı firmadan
satın alınarak Genelkurmay Başkanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, Dışişleri
Bakanlığı ve MİT Müsteşarlığı ile ihtiyaç duyacak kurumlara gönderilecektir.”
Sonuç olarak, yurttaşlar için neyin iyi neyin kötü olduğuna karar vermekle görevlendirilen
tutucu asker ve bürokratların oluşturduğu ve şu sıralarda mizah dergilerini
hedef alan ve en son “Harakiri” mizah dergisine kestiği ağır ceza ile bu enfes
mizah dergisini harakiri yapmaya zorlayan Muzır Kurulu gibi MGK’nin bir alt
kurulu olan ASİMKK, yurttaşlara yönelik bir “vesayet kurulu” olarak işlev
görüyor. Bu kurula hep “ilginç” kişilikler başkanlık etti. Kurucu Başkan Devlet
Bahçeli’den sonra, AKP içindeki Truva atlarından ve “e-muhtıranın”
işbirlikçilerinden Erkan Mumcu başkan oldu. Sonra ise görevi, Dışişleri Bakanı
sıfatıyla Abdullah Gül devraldı, diaspora ile başa çıksın diye... Ondan sonra,
bildiğim kadarıyla genel olarak başkanlık dışişleri bakanlarında kaldı. Ama bu
konuda ilginç bir karartma var. Bütün valiliklerde vali yardımcılarından
birinin görevi, bulunduğu ildeki ASİMKK çalışmalarını koordine etmek. Ayrıca
“sivil toplum” bağlamında, bu mücadeleyi iş edinmiş bir dernek bile var.
O zaman böyle bir kurul pasif varlığını sürdürürken
Ermeni ve Türk tarihçilerden oluşacak “ortak bir kurul” nasıl gerçeği ortaya
çıkarıp 1915’in soykırım olup olmadığına karar verecek? Bizimle alay mı
ediyorsunuz?
http://www.yeniozgurpolitika.com/index.php?rupel=nuce&id=37276

Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.