Ahmet Turan Alkan
1915’te Anadolu Ermenilerinin başına gelenler hakkında,
ortalama muhafazakâr, Türk, Müslümanların ne düşündüğünü gösteren, oldukça
temsil edici nitelikle bazı tepki mektupları aldım. Bu tepkilerin sebebi, geçen
hafta Zaman’da yayımlanan ‘Resmî Karmanyola’ başlıklı yazımdaki ana fikirdi. Bu
ana fikri kısaca özetleyeyim: ‘Soykırım’ tartışmalarını bir tarafa bırakalım;
tehcire tabi tutulan Ermeni nüfusunun mallarına ne oldu? Devlet arşivciliğimiz
ve araştırmacı tarihçiliğimiz ‘soykırım’ gibi tartışmalı bir kavramın
mahiyetini aydınlatamayabilir fakat Ermeni Emvâl-i metrûkesi hakkında kuşaktan
kuşağa aktarılan söylentileri kesin ve belge diliyle cevaplayabilmeliydik en
azından... “Tarihî gerçeklerle millî menfaatler çatıştığında ekseriyeti
itibariyle milletimiz nerede durur, meseleye nasıl bakar?” sorusuna ortalama
bir cevap veriyor bu üç mektup. Hakikate hürmet, insaf ve daha önemlisi bir
metni okuyup doğru anlamak, artık çoğunluğun değil, ‘azlığın’ meziyetidir ve bu
durum hepimizi derinden endişelendirmelidir.
***
1915’te Anadolu Ermenilerinin başına gelenler hakkında,
ortalama muhafazakâr, Türk, Müslümanların ne düşündüğünü gösteren, oldukça
temsil edici nitelikle bazı tepki mektupları aldım. Bu tepkilerin sebebi, geçen
hafta Zaman’da yayımlanan ‘Resmî Karmanyola’ başlıklı yazımdaki ana fikirdi. Bu
ana fikri kısaca özetleyeyim: ‘Soykırım’ tartışmalarını bir tarafa bırakalım;
tehcire tabi tutulan Ermeni nüfusunun mallarına ne oldu? Devlet arşivciliğimiz
ve araştırmacı tarihçiliğimiz ‘soykırım’ gibi tartışmalı bir kavramın
mahiyetini aydınlatamayabilir fakat Ermeni Emvâl-i metrûkesi hakkında kuşaktan
kuşağa aktarılan söylentileri kesin ve belge diliyle cevaplayabilmeliydik en
azından...
En sert tepki, kolayca tahmin edilebileceği üzere
Azerbaycan’dan bir okuyucudan geldi. Diyor ki: “Bugünkü yazınız bende birtakım
suallerin doğmasına neden oldu. Anladığım kadarıyla hakkaniyetli davranış
sergilenmesini ve Ermenilerin hiç olmazsa mülk ve mal haklarının iadesinin
teminini savunuyorsunuz. Ermeni derken Maraş’ta, Erzurum’da, Van’da Ruslarla
veya Fransızlarla işbirliği yapıp Anadolu insanını katleden bir topluluk aklıma
geliyor; bu konuda acaba tarih kitapları yalan mı söylüyor? Eğer yazılanlar
doğruysa, o zaman Osmanlı merhamet etmiş, öldürmek yerine sürgüne göndermiş;
hiç olmazsa yaptıkları ihanete bedel tehcir ile yetinmiş. Savaşsa eğer neden
ganimet olmasın ki? Eğer bu tehcir o dönem kendi vatandaşlarına uygulanmış
diyorsanız, o zaman bu düşmandan daha vahim ve tabii daha büyük cezaya
müstahaktır. Çünkü münafık müşrikten daha zehirleyici ve tehlikelidir.
‘Mazlum’u oynayan Ermenilerin 1905’te ve 1988’den itibaren Karabağ’daki
katliamları halen sıcaklığını koruyor. Ermenilerin uğradıkları iddia edilen
soykırımın bir kanıtının bulunmamasına rağmen 100. yılında şefkat damarlarının
galeyan etmesini ve hakkaniyetle davranmasını talep ediyorsunuz. Peki,
Ermenilerin somut kanıtlarla sabit yaptıkları dehşetli katliam ve soykırıma
kimler hakkaniyetle davranmaya davet edecek? Yazınız bende çakallara ve hem de
yaptıkları hırsızlığa, onca tahribata rağmen merhamet etme intibası uyandırdı.”
Daha mutedil ama aynı istikamette bir tepki, ortalama
kanaati aksettirmesi bakımından önemli: “Osmanlı Devleti’nin ve ecdadımızın
aleyhinde serdedilen görüş ve düşünceler yanlıştır. Bu gerçek, tarihen ve
mantıken sabittir. Milletimizin tarihini okuyun, iyice araştırın; siz de
ithamları reddedecek, emperyal oyunu fark edeceksiniz; o tarihte çıkarılan ve
geçici sevk ve iskâna tabi tutulan nüfusun bir kısmının çocuklarını, yaşlı ve
hastalarını komşuları olan Müslümanlara emanet ettikleri, bu kişilerin
mallarının değerinin altında satılmasını önlemek amacıyla yanlarında
istedikleri miktarda taşınır mal götürmelerine izin verildiği, taşınmaz
mallarının değeri altında satın alınmaması yönünde de Vilayet İdarelerinin
yazılı olarak uyarıldığı, buna uymayanların cezalandırıldığı, satın aldıkları
taşınmaz malların değerini ödemek zorunda bırakıldıkları tarihî gerçekler olup
araştırmacılar için arşivde belgeleri tasnif edilmiş bir şekilde durmaktadır.
Yazınızı teessüfle okudum, milletimizin tarihini okumamış veya millî hislerden
mahrum kalmış olması lazım gelen bazı şahısları anlayabilirim belki! Ama sizin
ecnebilerin aleyhimize serdettikleri ithamatı reddetmedikten başka devletimizi
ve milletimizi kabahatli göstermenizi anlayamam. Üzüldüm.”
Ülkücü olduğunu ima eden fakat camiayı ne derece temsil
ettiğini bilmediğim bir okuyucunun yazdıkları ise ‘ortalama’nın hayli üstünde
bir sertlik taşıyor: “Ermenilerle dünya çapında bir mücadele içindeyiz ve siz
Ermeni tezini destekliyorsunuz. Velev ki Ermeniler haklı bile olsa, bu millete
ihanet değil midir? Aynı davranışı neden bir tek Ermeni’den görmüyoruz? Bir
Soner Yalçın gibi bile olamıyorsunuz. Bu sözde ‘demokrat’ Ermeni seviciliği
tavırlarınız nedeniyle Ülkücü camia Hizmet’e düşman oldu. Tebrikler!” Yeri
gelmişken belirteyim; son e-mektup uydurma bir adres üzerinden gönderilmiş;
mahlâsı ilginç: Aliveli!
“Tarihî gerçeklerle millî menfaatler çatıştığında ekseriyeti
itibariyle milletimiz nerede durur, meseleye nasıl bakar?” sorusuna ortalama
bir cevap veriyor bu üç mektup. Politikacıların konuya bakışını da bu ortalama
biçimlendiriyor. Şüphesiz ki yazıda neyin kastedildiğini anlayan ve destekleyen
mektuplar da aldım, sağ olsunlar lâkin artık farkındayım. Hakikate hürmet, insaf
ve daha önemlisi bir metni okuyup doğru anlamak, artık çoğunluğun değil,
‘azlığın’ meziyetidir ve bu durum hepimizi derinden endişelendirmelidir.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.