Her kültürün unsuru olan dans sanatı, Ermeni kültür
mirasının da bir parçası. Uzun süre Ermenilerin yaşadığı birçok bölgeye ait
danslar olduğu gibi, daha yaygın dansların yerel formları da bulunuyor. Tabii
ki, aynı bölgelerde Kürtlerin, Türklerin, Yunanlıların, Gürcülerin, Azerilerin
ve diğer halkların dans geleneklerinin birçok ortak yanı var.
Ermeni dansların en çarpıcı özelliği grup dansı olması,
daire şeklinde, Ermenice “şurçpar” (Batı Ermeni söylenişiyle şurçbar) adı
verilen tarzda oynanmasıdır. Sosyal buluşmalarda, özellikle düğünlerde
geleneksel danslar, genellikle erkek ve kadınların omuz omuza vererek, başı
çeken kişinin renkli bir mendili sallayarak grubu yönlendirmesiyle, ritme ve
tempoya uygun bir şekilde ileri ve geri, sağa ve sola sıçrayışlarla, hangi
oyunu oynuyorlarsa ona özgü hareketlerle oynanır. Ermeni halk dansları, ekin
ekme, hasat toplama gibi tarımsal üretimden, ağıtlara ya da kutlamalara, askeri
etkinliklerden avcılığa kadar çok çeşitli temalar içerir.
Sayısız dans arasında Tamzara ve Daroni, karmaşık
hareketleri bir araya getiren iki halk oyunudur. Ermeni Diyasporasının toplum
örgütleri. geleneğin sonraki kuşaklara aktarılması için dans grupları
kurmuşlardır. Özellikle, Osmanlı İmparatorluğu’ndan kaçanlarla, geçmişi uzun ve
sayısı artmış olan Amerikalı Ermeni toplumu, 20. yüzyıl ortalarında Michigan
Hop adı verilen kendi Diyaspora danslarını yaratmıştır. Dansın yaratıcıları
soykırımdan sağ kurtulan ve Karadeniz’den Akdeniz’e uzanan geniş bir bölgeden
gelerek San Francisco ve Massachusetts’teki memleketlileriyle buluşan kuşaktır.
Bugün çok oynanan bir Ermeni halk oyunu Koçari’dir. Daha
sert, daha belirgin hareketlerden oluşan ve daha çok erkek dünyasına ait olan
dansın kökleri, diğer birçok Ermeni dansı gibi, pagan kültürüne uzanır. Koçari
gerek Los Angeles ya da Moskova’daki Ermeni toplumlarının dans gruplarının,
gerekse Avrupa’nın ve Orta Doğu’nun çeşitli kentlerinde sahne alan profesyonel
toplulukların en çok oynadığı oyunlardan biridir. Ermenistan’da olsun, yurtdışında
olsun dans grupları, Ermeni kültürünü sergiledikleri gösterilerde geleneğin bir
başka unsurunu da yansıtmak için geleneksel giysiler giyerler. Ama 2011’de
Ermeni Soykırımı konusunda farkındalık yaratmak için sokakta bir flashmob
sergileyen grup Koçari oyununu jean’ler ve tişörtlerle oynamışlardır.
2005 yılında en kalabalık ve en uzun Koçari dans grubunu
oluşturarak bu alanda bir Guinnes rekoru kırma girişimi sonucunda bu oyun
2005’te ulusal, hatta uluslararası bir özellik kazandı. 28 Mayıs’ta gerçekleşen
rekor girişiminde, bugünkü Ermenistan Cumhuriyeti topraklarında en yüksek
tepeyi oluşturan Aragats dağının çevresinde binlerce kişi toplandı. Rekor
kırılamadı, ama anayurttan ve Diyasporadan Ermeniler bir araya geldiler ve
şimdiye kadar bir halk oyununda görüşmemiş sayıda kişi hep birlikte aynı anda,
aynı dansın adımlarını atarak ayaklarını yere vurdular.
Buenos Aires’te 2011’de Koçari flashmob gösterisi
https://youtu.be/DjxzI0We65A
Referanslar ve Diğer Kaynaklar
1. Laura Shannon. “Armenian Dance”, Hye Etch, 30 Ağustos
1999
Part 1
Part 2
2. Gary and Susan Lind-Sinanian. “History of the Armenian
Dance”, ilk basım Vitlis dergisinde, Cilt. 40, No. 5, Ocak-Şubat, 1982
3. Arax Armenian Dance Ensemble. “Dances”
4. “Argentina Armenians Tell of Genocide with Dance”,
Keghart.com, 2011
5. Raffi Youredjian. “London Armenian Dance Group Holds
Christmas Fair (Photos)”, The Armenian Weekly, 22 Aralık 2013
6. The Hamazkaine Sydney Dance Company
Bizi takip edin
The Bert, or “Fortress” – a dance with a clearly
descriptive name, being performed by a group of that same name, in front of the
Opera House in Yerevan, Armenia
Görsele ait bilgi
Bert, ya da “Kale”, tam da adına uygun bir danstır. Aynı
adlı dans grubu Ermenistan’da, Erivan’da Opara Sarayı’nın önünde gösterilerini
yaparken.
Atıf ve Kaynak
“BERT” Dans Grubu tarafından eklenmiş, bkz. Wikimedia
Commons
Facebook – Twitter – Instagram – Google+

Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.