İhsan Muslu
Harput Amerikan Koleji; ''Mamurat-ül Aziz Vilayeti'nde
kurulmuştur.'' Amerikalıların Harput'a
gelişi 1856 yılına dayanır. George H.Dunsman adında genç bir misyoner Harput'a
gelmiş ve Harput'da Hıristiyanlığı yayma çalışmaları için inceleme ve
araştırmalar yapmıştır. Bu incelemeler ışığında Harput'daki azınlıkların bu
çalışmalar için çok uygun olduğuna karar vererek Harput'da misyoner okullarının
kurulması için girişimi başlatır. Kısa müddet sonra misyonerler hiçbir
masraftan kaçınmayarak Harput'daki geleneksel sivil mimariye uygun bir tasarım
içeren kolej binasını yapmışlardır.
1857 yılında Harput'a C.H.Wheller adında bir misyoner
daha gelmiştir.
Kısa zaman sonra ise, O.P. Allen ile H.N.Barnum da
Harput'a gelirler.
Amerikan Koleji'nin Harput'un Şehroz Mahallesinde birkaç
bina satın alınarak inşaatına başlanır.
Amerikan Misyoner Cemiyetleri tarafından çok ciddi maddi
imkanlar da sağlanarak yapılan kolej için ilerleyen zamanlarda satın alınan
binaların sayısı artar.
Amerikan Koleji sahası 60.000 metrekareyi bulur. O
yıllardaki Harput evlerine göre oldukça modern binalar yapılmıştır.
Şehroz mahallesinde binalar satın alınarak yapıldığından
dolayı, Kolej birbirinden bağımsız yapılardan oluşur.
Kolej, Harput Dağ Kapı dışındaki Mezra'ya hakim bir
tepede yapılmıştır.
Sur dışında yer alan bu kolej, sur içindeki mahallelere
göre oldukça yeşil bir alandır.
1.''Kolejde Harputlulardan başka, çevre vilayetler olan
Bingöl, Arapkir, Kemaliye, Dersim, Erzincan ve Diyarbakır'dan gelen Ermeni ve
Süryani öğrenciler yatılı eğitim görüyorlardı.
Kolej bünyesinde yurt ve aşhane de yapılmıştır.''
2.''Kolejde kimsesiz çocuklar için yetimhane yapılmıştır.
Bu yetimhanede 177 kız, 122 erkek kimsesiz çocuk kalıyor
ve kolejde tahsil görüyorlardı.''
3.''Şehroz Mahallesinde var olan kilise yerine daha büyük
bir kilise yapılmıştır.
Kolej bu kilise çeveresinde gelişerek genişlemiştir.''
4.''Kolej binalarında gösteri yapmak amacıyla müsamere ve
konser verilen salon yapılmıştır.''
5.''Kolej bünyesinde bir orkestra kurulmuş, konserler
verilmiştir.''
6.''El işi dersleri için atölye salonları yapılmış,
resim, nakış, dikiş, ipek böcekçiliği, marangozluk gibi her alanda kurslar
düzenlenmiştir.''
7.''Şehroz Mahallesinde sadece kolej binaları yapılmamış
yaz ve kış aylarında kullanılmak üzere öğretmenlerin oturacağı lojmanlar
yapılmıştır.''
8.''Okul bünyesinde revir yapılmış bu revirlerde sağlık
derslerinde staj yapma imkanı sağlanmıştır. Bu revirlerde hemşire ve tıp
araştırmacısı yetiştiriliyor ve bu hemşireler hastanelerde
görevlendiriliyordu.''
9.''Kolejden mezun olan öğrencilerin yüksek tahsil
yapmaları için, başta Amerika olmak üzere, bir çok ülke için burslar
sağlanmıştır.''
10.''Rüzgar enerjisinden yararlanarak bir su deposu
yapılmış, bu depo sayesinde yaz aylarında sıcak su kullanılmıştır.''
11.''Okulda Ermenice,Fransızca,İngilizce,Cebir, Edebiyat
dersleri, Ermeni tarihi, Teoloji,Felsefe, Sosyoloji ve Sağlık dersleri
veriliyordu.''
Kaynak: osmanli-doneminde-misyoner-okullari...
***
Hasta, doktora gider.
Doktor hastayı muayene eder ve
şöyle der; ''Yapılacak birşey yok.
Allah'tan umut kesilmez.
Sen bu hastalığı daha çocukken kapmışsın...''
Evet, doğu illerimizdeki bugünkü olaylarda zamanında
teşhis edilseydi bugün bu zorluklarla karşılaşmazdık...
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.