Salt Galata’da Boş Alanlar sergisi açıldı. Boş Alanlar,
Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküp Cumhuriyet’in kurulduğu dönemden American Board
of Commissioners for Foreign Missions (ABCFM) arşivindeki belgeleri temel alıyor...
Boş Alanlar, koleksiyonu parçalanmış olan müzenin izlerini, bir arşiv ve güncel
bir kültür kurumunun oluşturduğu bağlamda konumlanıyor. Arşivin sınıflandırma
sürecinde tamamlanmayan belli alanlar 1915 soykırımının (Aghed) etkilerini
gösteriyor. Serginin bir notu da Aghed sözcüğü, Marc Nichanian tarafından
tanımlandığı anlamda kullanıldığı. Bu
boş alanlar, yarım kalmış ontolojik ve epistemolojik araştırma
alanlarına karşılık geliyor. Bu çerçevede sergi, tarihin önemli bir dönemiyle
yüzleşiyor.
***
Salt Galata’da Boş Alanlar sergisi açıldı. Boş Alanlar,
Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküp Cumhuriyet’in kurulduğu dönemden American Board
of Commissioners for Foreign Missions (ABCFM) arşivindeki belgeleri temel
alyoır.
Sergi, Amerikan misyonerlik faaliyetlerinin bir sonucu
olarak Merzifon’da kurulan Anadolu Koleji Müzesi’nin yüzyıldan eski doğa
bilimleri koleksiyonu kataloğu odağında biçimlendirildi. Beşeri bilimler
müfredatını saha araştırmasıyla harmanlayan kolejde yapılandırılan bu müze,
Anadolu coğrafyasında döneminin önemli örneğidir. Koleksiyonunda yedi binden
fazla numune bulunan müzenin küratörü, annesi Alman olan Ermeni Bilim İnsanı,
Botanikçi ve Bitki Koleksiyoncusu Profesör Johannes “John” Jacob Manissadjian.
Çalışmaları kapsamında uluslararası kurumlarla numune takası gerçekleştiren
Prof. Manissadjian, el yazısıyla hazırladığı katalogda, müzedeki tüm numunelerin
yanı sıra 18 vitrinin içeriğini ayrıntılarıyla tanımladı. Prof. Manissadjian’ın
1918’de tamamladığı son küratöryel çalışması, ilk arşivsel çalışması haline
gelir: Müze kataloğu, bütünlüklü bir dünya koleksiyonunun bir kanıtı gibidir;
aynı zamanda, içerdiklerinin bir gün dağılacak olması gerçeğine dair bir
öngörüdür. Merzifon ve civarından Ermeni ve Rum çalışan ve öğrencileri bulunan
Anadolu Koleji, personeli ve öğrencilerini kaybetmesinin ardından ilerleyen
dönemde kapanırken müze koleksiyonu da akıbeti belirsiz bir şekilde dağılır.
AGHED'İN ETKİLERİ
Boş Alanlar, koleksiyonu parçalanmış olan müzenin
izlerini, bir arşiv ve güncel bir kültür kurumunun oluşturduğu bağlamda
konumlanıyor. Arşivin sınıflandırma sürecinde tamamlanmayan belli alanlar 1915
soykırımının (Aghed) etkilerini gösteriyor. Serginin bir notu da Aghed sözcüğü,
Marc Nichanian tarafından tanımlandığı anlamda kullanıldığı. Bu boş alanlar, yarım kalmış ontolojik ve
epistemolojik araştırma alanlarına karşılık geliyor. Bu çerçevede sergi, tarihin
önemli bir dönemiyle yüzleşiyor. Kayıplar ve yerinden edilmenin bugün ve
gelecekteki koşullarına; yani henüz sınıflandırılmamış ve üzerine düşünülmemiş,
öngörülemez, bilinmeyen alanlara dair tartışmalar başlatmak adına müzeolojik,
jeopolitikleştirilmiş mekanın katmanlarına dikkati çekiyor.
Çeşitli cemaatlerden kişilerle yapılan video
söyleşilerinin de eşlik ettiği sergide, güncel bir müzesel mekan tasarlanır.
Fotoğraf, harita ve yazışmaları da içeren nadir arşiv materyallerinin yanı
sıra, bir anlatı çevresinde bir araya getirilmiş kalıntılar sunuluyor.
Serginin küratörlüğünü, arşivin himayesinden sorumlu
American Research Institute in Turkey (Amerikan İlmî Araştırmalar Enstitüsü)
(ARIT) iş birliğiyle, 2014’ten itibaren bu çok dilli belgelerin kataloglama
sürecinde çalışan araştırmacılardan Marianna Hovhannisyan üstlendi.
Hovhannisyan’ın SALT’taki çalışmaları, Hrant Dink Vakfının Türkiye-Ermenistan
Burs Programı tarafından destekliyor.
Boş Alanlar sergisi 5 Haziran’a kadar SALT Galata’da
görülebilir. (KÜLTÜR SERVİSİ)
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.