Kars’taki Ermeni Katedrali Dünya Anıtlar Vakfı’nın İzleme Listesinde

Kars’ta bulunan Mren Katedrali Dünya Anıtlar Vakfı’nca korunmaya alınması gereken farklı kültürel ve tarihi mirastan biri olarak açıklandı. WMF Başkanı Burnham’ın açıkladığı listede, 41 ülke ve bölgeden 67 eserin risk altında bulunduğu bildirildi. Ailesi İstanbul’dan ABD’ye göç eden Ermeni asıllı Amerikalı Marancı: “Mren Katedrali ile ilgili 10 yıla yakın araştırma yaptım” Kars’taki Mren Katedrali, Dünya Anıtlar Vakfı’nca (World Monuments Fund-WMF) dünyanın birçok bölgesinden korunmaya alınması gereken farklı kültürel ve tarihi mirastan biri olarak açıklandı. 

WMF tarafından 1996 yılında başlatılan ve her iki yılda bir açıklanan “Dünya Anıtları İzleme” listesinin 2014 yılı listesi yayımlandı. WMF Başkanı Bonnie Burnham’ın açıkladığı listede, 41 ülke ve bölgeden 67 eserin risk altında bulunduğu bildirildi. 

Burnham, WMF’nin Empire State binasındaki genel merkezinde yaptığı açıklamada, Türkiye’den Kars ilinde, sınıra yakın askeri bölge içinde yer alan 7. yüzyıldan kalma Mren Katedrali’nin, korunmaya alınması gereken eserler arasında olduğunu söyledi.

Listede ayrıca, Suriye’deki şiddetin tahrip ettiği Halep’teki 11. yüzyıldan kalma dünyanın en eski ve önemli camilerinden Büyük Emevi Cami de bulunuyor.

Burnham, Suriye ve Mali’de çatışmalardan etkilenen eserler bulunduğunu bildirirken, Suriye’deki eserlerle ilgili olarak, ’Taraflardan, ülkenin tarihi mirasına daha fazla saygılı olmalarını istiyoruz” ifadesini kullandı.

İtalya’nın tarihi ve turistik kenti Venedik’in ise büyük yolcu gemilerinin oluşturduğu yoğun trafikten zarar görmesi nedeniyle 2014 yılı izleme listesinde yer aldığı bildirildi.

-10 yıldır Mren Katedrali’ni araştırıyor-

Christina Marancı, AA muhabirine yaptığı açıklamada, sınıra yakın olmasından ve askeri bölge içinde bulunmasından dolayı, Mren Katedrali’ne ulaşımın zor olduğunu savunarak, “Benim ana amacım anıtın korunmasıdır” dedi.

Katedralin güney yüzünün yıkıldığını belirten Marancı, Mren Katedrali’nin bu yılki izleme listesine konulmasıyla Anı ve Akdamar gibi özen gösterilmesi gereken bir kilise olmasını umduğunu ifade etti. Marancı, ”Tamamen Mren’i kurtarmaya odaklanıyorum” dedi.

Ailesi, İstanbul’un Koca Mustafa Paşa (Samatya) semtinden ABD’nin Massachusetts eyaletine göçen Ermeni asıllı Amerikalı Christina Marancı, Mren Katedrali ile ilgili olarak 10 yıla yakın araştırma yaptığını bildirdi.

Kars’ın Arpaçay ilçesinin 34 kilometre güneyinde bulunan ve önceden küçük bir kasaba olduğu belirtilen ıssız bölgenin ayakta kalan tek yapısının Mren Katedrali olduğu ifade ediliyor.

-ABD de listede 2 eserle yer aldı-

LG elektronik firmasının 300 milyon dolara şirket merkezi olarak inşa etmeyi planlaması sonucu çevre etkisi nedeniyle New Jersey’in Englewood Cliffs bölgesinde, Hudson Nehri kıyısında uzanan dik falezler, 2014 yılı izleme listesine girdiği belirtildi.

 Finlandiya kökenli mimar Eero Saarinen tarafından tasarlanan, St. Louis kentindeki Amerika’nın batıya açılımını simgeleyen ”Gateway Arch” adlı anıt kemer de listeye giren diğer bir Amerikan eseri oldu.

-Dünyanın mimari ve kültürel mirasına adanmış özel girişim-

WMF, dünya çapında mimari ve kültürel miras alanlarının korunmasına adanmış özel bir vakıf olarak biliniyor. İzleme listenin, uluslararası kültürel miras uzmanlarının oluşturduğu komisyon, arkeoloji, mimarlık, sanat tarihi ve muhafaza etme alanlarında konusunun uzmanları tarafından hazırlandığı belirtilirken, programın başlangıcından bu yana, 133 ülke ve bölgeden 740 alanın listeye dahil edildiği bildirildi.

WMF’nin bu konudaki çalışmalarında, 1996 yılından bu yana 54 milyon dolar doğrudan WMF tarafından harcanırken, diğer kuruluş ve bağışçılardan da 200 milyon dolarlık katkı sağlandığı belirtildi. – New York

http://www.tellal.com.tr/2013/10/09/karstaki-ermeni-katedrali-dunya-anitlar-vakfinin-izleme-listesinde-2/