Siyaset ve Tarih Yazıları

Sevan Nişanyan

Hikmet incileri 4

Posted: 15 Jan 2017 03:14 AM PST

TRT 3 günlükleri

Son zamanlarda çığırından çıkan bir trend: Bir Allahın kulunun hatırlamadığı Danimarkalı besteciler saati. Unutulmasında sonsuz fayda bulunan kadın besteciler saati. Berbat-ötesi Meksikalı besteciler şöleni. Vb. Maksat nedir belli değil. Saygun ve Muammer Sun’dan beteri varmış dedirtmek mi acaba?

Rıza yaşı

Romeo’ya aşık olup intihar ettiğinde Juliet henüz on dördünde değil. Baba Capulet: “She hath not seen the change of forteen years / Let two more summers wither in their pride / Ere we may think her ripe to be a bride.” Annesi o yaşta doğurmuş bile: “By my count, I was your mother much upon these years that you are now a maid.”

Görkem

Let two more summers wither in their pride ─ Shakespare’den başka kimse döndüremezdi o mısraı. “Bırak iki yaz daha tüketsin şaşaasını” mı desek? “Görkemini” mi desek? Yok, olmaz. Pride’da on üç yaşa yakışır gözü kapalı özgüven var. Wither’da, yaşlı adamın acımasız gerçekçiliği. Çevir bakalım.

Aristokrasi

Serpukhovski ile Vronski’nin konuşması, Anna Karenina’dan: “Çünkü onların paralarından gelen özgürlükleri yok, doğuştan da özgür değiller. Onlar bizim gibi güneşe yakın doğmadılar. Parayla ya da unvanla satın alınabilirler.

Ayakta durabilmek için inanmadıkları bir fikrin fedaisi olabilirler; çünkü varoluşlarının başka dayanağı yoktur. …. ikimiz onlardan üstünüz, çünkü bizi satın almak olanaksızdır. Satın alınamayan insanlara her zamankinden çok ihtiyacımız var.”

Sene 1890’lar, Rusya.

Refik Erduran

Orijinal bir insandı, nesli tükenenlerden. Derinliği yetersizdi. Zeus günahlarını affetsin.

Sınıfsal belirteç

Bir arkadaş yaptı kamuoyu yoklamasını, bilimsel olmayan yöntemlerle. “De, da’ları ayrı yazamayan biriyle birlikte olmayı düşünür müsünüz?” Kadınlarda cevap oybirliği ile hayır. Erkekler daha umursamaz havalarda.

Ne sonuç çıkarıyoruz? Demek ki kadınlar sınıfsal belirteçlere daha duyarlı.

Masum olmayan soru

Yeni Anayasa altında iktidara gelecek ilk cumhurbaşkanı kim olur acaba?

Güdümlü piyasalar

Çin’de geçen sene dev prodüksiyonlu bir Mao filmi çıkarmışlar, vatan millet, al bayrak vb. Milli hisler coşmuş, bütün gişe rekorları kırılmış, Terminator’a fark atmış. İşin aslı sonra anlaşılmış. Meğer sinemalar amirin gözüne girmek için Mao bileti satıyor, vatandaş gelip bileti elle düzelttiriyor, yan salondaki filmi seyrediyor.

Türk haklı Çinliden daha mı akılsız dersiniz? Vatan millet gösterisini gerçekten satın alıyor mudur, yoksa satın alır gibi mi yapıyor?