ԹԱՐԳՄԱՆՉԱՑ ՏՕՆԻ ԱՌԹԻՒ: / AZİZ ÇEVİRMENLER BAYRAMININ ANLAMI

Տոքք.Սարգիս Ատամ.

ԹԱՐԳՄԱՆՉԱՑ ՏՕՆԻ ԱՌԹԻՒ: ԹԱՐԳՄԱՆՉԱՑ ՏՕՆԻ ԽՈՐԴՈՒՐԴԸ                          ԵՒ  ԹԱՐԳՄԱՆՉԱՑ ՎԱՐԴԱՊԵՏՆԵՐԸ 

Հայ  Ժողովուրդը   դարեր  շարունակ  ապրած է ցիրուցան , երբեմն ալ  պանդուխտ   աշխարհի  չորս  ծագերուն   տարածուն, բայց  ուր` որ,  ապրած է, եղած է, այդ  երկրին  հարազատ  զաւակը, հաւատարիմ   հայրենակիցն  ու  շինարար  տարրը:  Նախ   հիմնած է, իր  հաւատքի  խորանը, այսինքն Եկեղեցին  Հայկականը ,  ապա  իր  իմաստութեան  տաճարը, որն է`, հայ  վարժարանը: Եկեղեցի  եւ վարժարան, հայուն, երկու  անբաժան  ընկերները , որոնց շնորհիւ  դարեր  շարունակ   իր  գոյութիւնը  պահած է,  եւ իրեն աւանդ  թողուած  մշակոյթը  շարունակած:

Մշակոյթը, ազգի մը եւ կամ  հաւաքականութեան  մը , այն`, ժառանգական հարուստութիւնն է, որը, սերունդէ  սերունդ փոխանցուելով բոլորին   հպարտութիւն կը պատճառէ: Մշակոյթը , անհատէն անջատելը  անկարելի է, մարդ անհատէն ծնունդ կ’առնէ, անոր միտքով ու ձեռքով կ’ստեղծուի , ու դարձեալ կը  նուիրուի   անոր  զարգացման ու ծառայութեան:

Կրնանք ըսել թէ’, մշակոյթը , ազգի  եւ կամ հաւաքականութեան մը, անցեալը, պատմութիւնը , ապրելակերպը, աւանդութիւնները, միտքը, զգացումները , ցաւերը  ու  ազգային  նկարագիրը  ցոլացնող  ամբողջականութիւններու  համայնապատկերն է;Այսինքն այն մեծագոյն   գանձն է, որ , ոչ թէ միայն ,ազգին եւ կամ  անհատին  գեղագիտական  հմայքին ու ներաշխարհին  խօսող միջոց  է, այլ նաեւ , համայն մարդկութեան  խաղաղութեան , ազգերու  միջեւ միջազգային կապերու  հաստատման, վերականգման, բարեաճման եւ նաեւ հաւաքականութիւններու  քաղաքակրթութեան  ծառայող կարեւոր  միջոց  մըն է.

Հայ մշակոյթը շատ  հարուստ է ,իր  գանձերով , իր  ուրոյն  տեղը ունի  համաշխարհային   շրջանակներու  մէջ, սակայն,նախ , մենք  պետք է որ անոր իմաստը ու միտքը , արժեւորենք  եւ հասկնանք    որպէսզի , կարենանք,այն առանց պակասի   յաջորդ  սերունդի  փոխանցել , քանի  որ , այդ գանձերը  մեր  նախնիքներու  կողմէ  մեզի որպէս , ժառանգ  թողուած   են:

  Անհատներուն   խօսած լեզուն  ու  գործացած  սեփական  գիրերը,ազգային մշակոյթի յենարան հիմքերէն են:

Ե.դարու  ընթացքին  Հայ  գիրերու  գիւտին  յաջորդող շրջանը  մեր  գրականութեան "Ոսկեդար"ը կը նկատուի , այդ  միջոցին  է որ,  հայերենի  թարգմանուեցաւ Սուրբ գիրքը , եւ  < Հայ Ազգային Մշակոյթ>ի անունի  տակ ստեղծուեցաւ  բազմաթիւ  գրական  ու իմաստասիրական  գործեր :

 Երբ որ,Հայ  Գիրի  Գիւտէն սկսեալ  ծաղկող  մեր  հարուստ  մշակոյթի մասին կը խօսինք`, անհրաժեշտութիւն  է,  վեր  հանել  այն մեծ  ծառայութիւնը , զոր  մատուցած են Մեսրոպ  Մաշտոց եւ Սահակ Պարթեւ ի գլխաւորութեամբ  Թարգմանիչներու  սերունդ մը,որոնց, տքնքջան  աշխատանքներու շնորհիւ ճոխացաւ  Հայ  լեզուն  ու  մշակոյթը.

Հայ ժողովուրդը ամէն տարի Հոկտեմբերին "Հայ Մշակոյթի Օրեր" խորագիրով, երախտագիտութեամբ ու առանձնակի սիրով ու հանդիսութեամբ կը յիշէ ,հայ պատմութեան ընթացքին մէջ առանձնայատուկ դեր ու որոշադրիչ նշանակութիւն ունեցող Սուրբ թարգմանիչ վարդապետներուն խնկելի յիշատակը զանոնք ամփոփելով "Սուրբ Թարգմանիչ Վարդապետներ" անունին տակ:

Տոքք.Սարգիս Ատամ.

AZİZ  ÇEVİRMENLER  BAYRAMININ ANLAMI VE  AZİZ  ÇEVİRMENLER .

Ermeni halkı yıllarca doğduğu topraklardan çok uzaklara dünyanın dört köşesine dağılmak zorunda bırakılarak, bazen  de gurbetçi olarak dağınıtılmış şekilde yaşamış , fakat nerde yaşamışsa yaşadığı toprağa ,ülkeye ve halka saygılı ve sadık ,üretken ve yapıcı  bir vatandaş olarak yaşamıştır.Önce kendi ibadet mekanını,yani kilisesini, daha sonra ise ilim ve irfan mekanını diğer bir deyişle okulunu inşa etmeye  çalışmıştır.Tarih boyunca, ''Kilise'' ve ''Okul'' ermeninin  birbirinden ayrılmaz iki ana unsuru olmuş, onların sayesinde varlığını ve atalarından kendisine bırakılan kültür miraslarını   korumuş,sürdürmüş ve yaşatmıştır.Bu miras nesilden nesile aktarılan ulusal bir onurdur.

Kültürü bireyden ayrı düşünmek mümkün değildir, çünkü bireyden veya bireylerden doğar ,bireyin aklı,zekası,hüneri ile gelişir ve tekrar bireylerin veya toplumun hizmetine sunulur.D,ğer bir deyişle kültür,halkın geçmişinin, tarihinin, örf, anane,görenek ve geleneklerinin, yaşam tarzınn, fikirlerinin, zihninin ,duygularının, sevinç ve acılarının toplamının yansımalarının geniş bir fotografıdır  da diyebiliriz.Kültür bir halk için o derece değerli bir hazinedir ki,bu hazine yanlızca bireyin veya halkın estetik anlayışına çekiçi gelen  ve yanlızca o duygulara konuşan araç değildir,aynı zamanda da toplumlaarın veya milletlerin uluslararası ilişkilerin gelişimine , evrensel barışı hizmet eden ve katkıda bulunan önemli bir araçtır.

Ermeni halkın çok zengin bir kültürü vardır.Bu  kültür,  kendi öz hazinesiyle uluslararası cevrelerde  saygın bir yeri vardır, ancak bizler onun değerinin anlamını anlamalı ve bilmiyiz ki ,atalarımız tarafından bize miras bırakılan bu hazineyi doğru değerlendirmelere  bir sonraki nesile noksansız aktarabilelelim.

Bireylerin konuştuğu dil ve kullandığı kendi öz yazıları , ulusal kültürün temel  öğelerindendirler.5.ci y.y Ermeni alfebesinin bulunuşunu takip eden yıllarda gelişen Ulusal Ermeni Edebiyatı ''Altın Çağı'' nı yaşamış, bu dönemde, öncelikle ''İncil'' Ermenice'ye çevrilmiş bu esere ''Çevirilerin Kraliçesi'' adı verilmiş ve sayısız eserler üretilmiştir.

Ermeni dünyası ''Altın Çağ'' döneminde, Din'de,Bilim'de, Kültür'de ve Sosyal yaşamda ve daha birçok dallarda zamanın ''Rönesans''ını  yaşamıştır.

Ermeni alfabesinin bulunuşundan sonra zenginleşen ve gelişen ermeni kültürü konusunda konuşurken,bu bağlamda inkar edilmez üstün hizmet ve katkılarda  bulunan rahip Mesrop Maşdotz ve Katolikos Sahak Bartev  başkanlığında ermeni aydınlar ve çevirmenler ekibini ve yardımcılarını minnet ,şükranla ve saygıyla anmak bir ermeni için insanlık borçudur.

Bu  bağlamda ,Ermeni dünyası her sene Ekim ayında ,bu olguyu ''Ermeni Kültür Günleri ve Çevirmenler Bayramı'' sloganıyla özel sevgi ve çoşkuyla kutlarken ,aynı zamanda da ,Ermeni halkının Ruhani, Sosyal, Bilim ve Kültür  dünyasında,  hayati önem taşıyan  özel ve tarihsel süreçin dönüm noktasında  belirleyici roller üstlenen  Aziz Çevirmen Rahipler ve Ekibi'nin  aziz hatıralarını  ''Aziz Çevirmen Rahipler'' adıyla minnet ,şükran ve saygıyla anmaktadır. 

Dr.med.Sarkis Adam