Sason tek bekar Ermenisi, köyde yaşamak isteyen kızla evlenmek istiyor

Doğup büyüdüğü Mereto dağı eteğindeki Çalışlar köyünün havası ile doğa güzelliklerini İstanbul’a değişmediğini belirten Kaplan; “Yakınlarımızın çoğu Erivan ve İstanbul’a göçtü. Amcaoğlum Arif Kaplan’la köyde kalan tek Ermenileriz. Yaşım ilerliyor. Evlenecek bir Ermeni kızı arıyorum” dedi. 

Çocuksu Düşlerimize Soykırım Yaptırmayacağız

Zeynep Tozduman

Bu yazımı, Tuzla Ermeni yetimhanesinde, yetişenlere ve bu yetimhanenin yapılmasında emeği geçen soykırım mağduru tüm Ermeni çocuklarına ithaf ediyorum. Soykırımlar, katliamlar, baskılar, asimilasyonlar, yıkımlarla geçen yüzyıılık acının tam da yüzüncü yılında Ermeni halkı, anılarında büyük anlamı olan Armen (Tuzla) Ermeni yetimler kampının 2015 Mayıs ayında yıkılacak olmasıyla, sessiz ve derin bir üzüntü yaşamaktadır... Bizler, Ermeni halkının Sessiz çığlıklarına ortak olduğumuz kadar insanız.

TIME Türkiye düşmanlığı için bunu da yaptı

Ermeni asıllı ABD'li şov yıldızı Kim Kardashian, Ermenistan gezisinden öğrendiklerini ve Türkiye'ye nasihatlerini Time dergisi için kaleme aldı… ABD Başkanı Barack Obama'nın bu yılki 24 Nisan açıklamasında 'soykırım' kelimesini kullanmamasından hayal kırıklığı duyduğunu kaydeden Kardashian, "Türkiye'nin soykırımı kabul etmesinin zamanı geldi. Bu şu anda oradaki insanların suçu değil, 100 yıl önce yaşandı. Türkler bu durumu kabullenirse herkesin hayatına devam edebileceğine inanıyorum. Geçmişle yüzleşmemek saygısızlık" diye devam etti.

Taniel Varujan

Acılarımızı Çıra Etmeyelim

Marklar Esayan

Şimdi bu eski Türkiye ittifakı, siyasi partilerinden STK'larına, İstanbul sermayesinden, cemaat ve elit medyasına kadar aynı hizada dizilmiş halde post modern bir darbe için ellerinden geleni yapıyorlar. Bir Ermeniden gasp ettikleri matbaa üzerinden yayın hayatına atılan, İttihat genli Cumhuriyet gazetesi paralelin yayın organı olarak Ermenice manşetle çıkıyor. Daha birkaç sene önce el konmuş gayrımüslim vakıf mallarını iade etmeye çalışan AK Parti'nin Meclis'ten geçirdiği yasayı “Türkiye'nin zeminini dinamitliyorlar” diyerek AYM'ye götüren Kemal Bey, bugün Ermeni bir vekil adayı çıkartıyor. (Türkiye için minik, CHP için dev bir adım.) Tarihi ters yüz ederek, sanki Tehcir'den AK Parti sorumluymuş gibi, ait oldukları darbeci geleneğin bizzat yediği haltları bugünkü egemenlik kavgasına çıra ediyorlar… Tüm bu hengâme içinde, Türkiye kendi yeniden kuruluşuna devam ediyor. Geçmişi adil bir hafızadan okumak, ortak acılarımıza sahip çıkmak adına tarihi adımlar atılıyor. Ancak öyle bir mahalle baskısı kurmuş durumdalar ki, bu tarihi adımlara sahip çıkıp hakkını verenler anında linç ediliyorlar.

«168 Jam»: Ermeni-Türk sınırı önümüzdeki 2 yıl içinde açılabilir

Rus analist Stanislav Tarasov,  Önümüzeki bir buçuk, en fazla iki yılda Ermenistan ve Türkiye ilişkilerinin regülasyonuna ve Ermeni-Türk sınırının açılmasına sahip olacağımızı sanıyorum. Her şey bu yöne götürüyor. Ermeni Soykırımının 100. Yıldönümü etkinlikleri fonunda Türkiye yalnız kaldığında, Türkiye benzeri baskı rejimine dayanamaz, öyle ki Ermenistan’a işbirliğine yönelik ortak noktalar bulmaya çalışacaktır″ dedi. Uzmanın kanaatince Ermeni-Türk sınırı artık lokal sınır değil aksine AEB-Türkiye sınırı ve RF, AEB üyesi Ermenistan ve Türkiye’nin ilişkilerinin çözümlemesiyle alakadar (…) »

Gerçek 28. Latin Amerika’ya Ermeni göçü büyük ölçüde 1920’ler ile 1950’ler arasında gerçekleşti.

Latin Amerika’da Ermeni varlığının tarihi nispeten yenidir. Brezilya, Uruguay ve Arjantin’e bazı göçlerin 19. yüzyıla ve 20. yüzyılın başlarına rastladığına ilişkin kayıtlar bulunsa da, buralara Ermeniler en çok soykırımın ardından yerleşmişlerdir. Güney Amerika’da yaşayan Ermenilerin büyük bir bölümü, bugünkü Türkiye’nin güneydoğu sahillerinde yer alan Kilikya bölgesinde, genellikle ticaret ve ayakkabı imalatıyla geçinen Ermenilerin torunlarıdır. Buraya göçün zirveye ulaştığı 1920’lerle 1950’ler arasındaki dönemden sonra Latin Amerika’ya göç oldukça azdır. Dolayısıyla bu kıtada bugün yaşayan Ermeniler öncelikle İspanyolca ve Portekizce konuşurlar.

Gerçek 27. Missak Manouchian II. Dünya Savaşı’nda Fransa’da göçmenlerin oluşturduğu direniş gruplarının liderlerinden biriydi.

İkinci Dünya Savaşı’nın ön cephe hatlarındaki savaş alanları, çok kan akıtılmamış olan Nazi işgali altındaki birçok Fransız şehrinden farklı bir görünüm sergilemişti. Ancak Fransa, Nazi liderlerihi ve karakolları hedef alan Rezistans (Direniş) savaşçılarına karşı Naziler tarafından yürütülen misilleme harekâtları sonucunda ağır bir şiddete sahne oldu. Rezistans hareketi, bombalama, suikastler, gerilla savaşı, sabotajlarla ülkedeki Nazi operasyonlarını zayıflatmayı ve zarar vermeyi hedefleyen, aynı zamanda savaşa yönelik istihbarat toplayan, yeraltı gazeteleri çıkaran çeşitli gruplardan oluşuyordu. Bu gruplar arasında yabancılardan oluşan bir sendikal örgüt olan Francs-tireurs et Partisans – Main d’œuvre immigrée (Göçmen İşçilerin Milis ve Partizanlar Grubu) da yer alıyordu.

Gerçek 26. Bir ulusal din olarak Hıristiyanlığı ilk benimseyen – genel kanıya göre İ.S. 301 yılında – Ermeniler oldu.

Ermenilerin anayurdu coğrfi olarak İsa’nın öğretisini aktardığı ve çarmıha gerildiği Kutsal Topraklar’dan uzak değildi. Hatta Edessa (Urfa, bugünkü Türkiye’de Şanlıurfa) Kralı Abgar’ın, İsa ile mektuplaştığına ve mucizelerini orada göstermek için onu kendisini ziyaret etmeye davet ettiğine inanılır. İsa, müritlerinden birini Edessa’ya gönderme sözünü verir. Ve gerçekten de İncil’de iki havarinin, Thaddeus ve Bartholomew’un Kutsal Kitap’ı kuzeye, Anadolu’ya, Küçük Asya’ya ve Kafkas dağlarına götürdüğü anlatılır.

Gerçek 25. İstanbul’un birçok mimari harikası Balyan ailesinin eseridir.

Dört kuşak boyunca, altı Osmanlı padişahına imparatorluk mimarı olarak hizmet veren Balyan ailesinden dokuz mimar, her zaman Doğu ve Batı’nın kavşak noktasında yer almış ve 19. yüzyıl boyunca gelenekle modernite arasında kalmış İstanbul’a biçim vermiştir. Aileye adını veren Merametçi Bali Kalfa 1803 yılında öldüğünde oğulları, Osmanlı saray çevrelerinde toplumsal ve politik nüfuzun işareti olan “Amira” onursal ünvanını daha o zaman almış olan Krikor ve Senekerim babalarının yolundan yürüdü.

Taşhoron Kilisesi'nde Çocukluk

100LEŞME

Ali Haydar İmre

Gözyaşlarımız ıslattı takvimin yapraklarını. Kanlarla yazıldık tarihin sayfalarına. Unuttuk mu? Unutursak kurusun bu yürek. Hala yastığa koyduğumda Taşhoron’da oynuyorum. Gözyaşlarımızla ıslanan topraklar, çocuk gülüşleriyle şenlensin diyedir sözümüz. 1977 yılında Dersim-Ovacık Elgajiye köyünden Malatya’ya uzanan yolculukta üç yaşındaydım. Önce Paşaköşkü ardından Çavuşoğlu Mahallesi’nde konakladı yoksulluğumuz…

Vicdansız hafıza adil olmaz

Kadri Gürsel / kgursel@milliyet.com.tr

Kötülükleri önlemenin yolu bütün kötülüklerin anası olan 1915’le gerçekten ve samimi biçimde yüzleşmekten geçer. Yüzleşmek dediğimiz de Ermeni soykırımını kabul etmeye indirgenmemeli. Toplumsal vicdana kavuşmamız için 1915’te yaşananlar tam bir özgürlük ortamında incelenmeli ve tartışılmalı. Ermenistan’la ilişkiler ön koşulsuz normalleştirilmeli, üniversitelerde kürsüler kurulmalı, konu ders kitaplarına girmeli ve bu toprakların kadim Ermeni kültürü ihya edilmeli ki ortak geleceğimiz güvence altına alınsın. Vicdansız hafıza adil olmaz. (İyi ki varsınız. HYETERT)

HDP'nin 23 Nisan 1920'ye bakışı, 1915 Ermeni Soykırımı'na yaklaşımını gölgeliyor

 Çetin Çeko / cetin.ceko@gmail.com

 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı” için özel gündemle toplandı. Genel Kurul’da HDP Grup Başkan Vekili İdris Baluken, devamla, 1921 ruhunun temsilcisi olan Kurucu Meclis’in, öz yönetime sahip il meclislerine geniş yetkiler vererek tüm yurttaşların farklılıklarıyla beraber bulundukları yerde yönetime katılma imkânını ortaya çıkardığını, 1921 Anayasası’nda çoğulculuk, ademi merkeziyetçilik ve temsilde adalet prensibinin esas alındığını vurguladı… Birinci Meclis gerek temsil, gerekse demokratiklik açısından PKK lideri Öcalan, HDP sözcüsü Baluken ve bu tezi dillendiren çevrelerin belirttikleri içeriğe sahip değildir. Birinci Meclis’te Türk, Kürt, Çerkez, Arnavut, Boşnak Laz, Tatar ve benzeri uluslara mensup temsilciler bulunurken, Anadolu’nun Gayri Müslim kadim halkları Rumlar, Ermeniler ve Süryaniler “yerli düşman” oldukları için Birinci Meclis’te temsil edilmemişlerdir. Mustafa Kemal, Meclis’ten Türkler de dahil Kürtlerin, Çerkezlerin, Boşnakların, Lazların ve Tatarların “hudud-u milli” içinde tek ulus olmalarını istemiştir. 1920-24 periyodu, Müslümanlıktan Türklüğe geçiş periyodudur...  HDP, 1920 Meclisi ve 1921 Anayasası’nı pozitif tarihsel siyasal çıkışlar ve örnekler olarak değerlendirmeye devam ederse, kabul ettiği ve kınadığı 1915 Ermeni Soykırımı’nı bu yaklaşımla tekzip etmiş olur.

Ermeni Yazar Mıgırdiç Margosyan: "1915 Olaylarını 'Soykırım' Olarak Nitelemedim"

Kitaplarında sıkça 1915 olaylarına değindiğini söyleyen Margosyan, şunları söyledi: "Bakın ben kitaplarımda özellikle 1915 olaylarına değindim ama ben onu hiçbir zaman bir soykırım olarak nitelemedim. Benim orada hep altını çizdiğim bir şey var o da 'kafile' çünkü o yörede insan kafileler halinde meçhule gönderildi. Onlardan birisi de benim babam ve bir sürü akrabamız. Onlar kendi aralarında konuşurken hep şunu söyler 'Kirvem kafilede sen neredeydin' Üç yaşında 5 yaşında birbirlerini kaybeden bu insanlar hep o kafileden bahsederlerdi. Bugün yani 100 sene sonra halen tamamıyla olmasa bile maalesef bir inkar dönemi yaşıyoruz. Oysa insanların geçmişi ile geleceği ile yüzleşmesi çok normal bütün toplumlarda bir takım hata olmuş olabilir ama onlarla oturup yüzleşme cesaretini göstermek gerekir. Bu bir erdemdir bunu yapmak gerekir." (!!!! HYETERT)

Aleppo’s Armenian Church of Forty Martyrs Destroyed

ALEPPO, Syria (A.W.)—The Armenian Church of Forty Martyrs in Judayda, Aleppo, has been destroyed. Some sources reported that the church was bombed with explosives placed underneath the structure through underground tunnels; others claimed the destruction was due to shelling.

SHT Belgesel Gösterimi

2 Mayıs Cumartesi Saat: 16:00
Yer: Surp Haç Tıbrevank Derneği

Aram I, Türkiye Anayasa Mahkemesine, Katolikosluk varlıkları için başvurdu

Kilikya Katolikosu Aram I, bugün 28 Nisan’da  Sis Katolikosluk konutu ve varlıklarının iadesi amacıyla Türkiye Anayasa Mahkemesine başvurdu. Bilgi Kilikya Katolikosluğu Divanından geldi. Kilikya Katolikosu Aram I’in konuya ilişkin açıklamasında daha 19 Eylül’de 5. «Ermenistan-Diaspora» Kongresi esnasında yaptığını hatırlatalım.

Sivaslı Hüseyin Efendi'nin hikâyesi: Elimdeki 42 kurşunu o Ermeni çocukları almak isteyenlere yediririm!

Ömer Laçiner

Ecdadı Talat ve Enver olanlarla 'dedem Hüseyin Efendi olsaydı keşke' diyenler arasındaki ürpertici uçurumu bir kez daha duyumsadım. Galiba yirmi yıl kadar önceydi. Çocukluk arkadaşım Nişan’ı aramak için gittiğim Feriköy’deki Sivaslı Ermenilerin de müdavimi olduğu hemşehri kahvesinde çok yaşlı bir Ermeni’nin oturduğu masaya ilişivermiştim. Yan masadaki konuşmalarda bir ara “hamaylı” sözcüğü geçti. * İhtiyar birden ilgilendi; “bilirim” dedi, “üç yıl taktım”. Masadakiler “Amca sen Hıristiyansın, nasıl olur?” diye şaşırarak sordular. Epey ısrardan sonra anlattığı hikâyeyi onun ağzından anlatayım:

‘Ermeni Soykırımı’ Propagandacılarına...

Bedri Baykam / bedri.baykam@gmail.com

 “Ermeni Soykırım” iddialarına karşı Kemalist Platform’un Göztepe Parkı’nda düzenlediği panelde şunu söyledim: “Günün sorusu: ‘Türkiye özür dileyecek mi? Toprak ve tazminat taleplerini kabul edecek mi?’ Bakın ben hem tazminat sözü, hem de sizleri ikna etme sözü veriyorum. Ama iki şartım var: Birincisi, ABD, Manhattan’dan başlayarak Kızılderililerden aldığı tüm toprakları özür dileyerek geri verecek, Avrupa’ya dönerken ağır tazminatlar ödeyecek. İkincisi, geçmişi açık soykırımlarla dolu Fransa, İspanya, Rusya başta olmak üzere, her ülke parlamento kararları çıkaracak ve başkentlerinin göbeğine bu soykırımların anıtlarını dikecek.” (Sanatçı şöyle diyor onlar da yaptı biz de yaptık. Onlar kabul edip tazminat öderlerse biz de öderiz. Yani soykırım doğru da herkes yapıyor. HYETERT)

Ermeni katliamından bir asır sonra*

Author: Darina Grigorova

“Tarih tarihtir, kurbanlar kurbandır...” Başbakan Boyko Borisov “soykırım” ifadesinden kaçınarak, Osmanlı İmparatorluğunda 1915-1922 yılı olaylarını “Ermenilere toplu katliam” ifadesiyle değiştirdi. 24 Nisan 2015’te Bulgar Parlamentosu bu yöndeki karar tasarısını kabul etti… 1915- 1917 yıllarında Bulgaristan’a 30 bin ermeni göçmen gelir. Türk hükümeti iki defa onların kabul edilmesine karşı çıkarak, nota gönderir. Fakat Bulgar idareleri bu dayatmaları kabul etmez. Tam tersine. Çar Ferdinand özel bir talimat çıkarır ve Ermeni sığınmacıların kabul edilmesine hüküm verir. Toplum, Ermeni göçmenlerin uyum sağlaması için yardım eder, Ermeni okulları kurulur, Ermeni kiliseleri inşa edilir ve geçimleri için gereken herşey yapılır. Bugün, Bulgarların %61’i bu katliamla ilgili bilgi sahibi değil. Dünyanın büyük bir kısmı, Ermenilere uygulanan zulümler önünde susmaya devam ediyor.

Ermeni Soykırımı üzerine

David Romano

İmparatorluk, 20’nci yüzyılın başında gücünü kaybederek ümitsizliğe kapıldı. Herkesi ve her mekanı düşman sanmaya başladı. Yüzyıllar boyunca köylerinde yaşayan yüz binlerce masum Hristiyan buna örnektir. Onların tek isteği sıradan bir hayat sürmekti. Hristiyanlar tehlikeden uzak durmak için içlerinde siyaset yapanları uzaklaştırıyordu. Soykırım Uzmanı Helen Fein, sözkonusu olguya teşvik edici 4 sebep belirlemektedir. Bu sebeplerin bütünü Osmanlı İmparatorluğu’nda gücünü kaybettiği dönemde mevcuttu. O dönemde imparatorluk, yeni yöneticilerine tek ırk ve nasyonalizm düşüncesini öğretiyordu. Sebepler şunlardır: Ciddi veya muhtemel tehditleri yok etmek, düşmanların veya düşman olma ihtimalini taşıyanların kalbine korku salmak, sermaye elde etmek veya bir inanç ya da ideolojiyi zorla kabul ettirmek. Maalesef bugüne kadar saydığımız sebepler hâlâ mevcuttur. Ermenilerin çektiğini,Ezidiler ile Iraklı ve Suriyeli Hristiyanlar da bugün İslam Devleti’nin (IŞİD) elinden çekiyor.

Ermeni halk müziği ve ‘Shoghaken Folk Ensemble’

Tam olarak hangi tarihte olduğunu hatırlamıyorum ama uzun yıllar evvel tanımıştım “Shoghaken Folk Ensemble” ile bu müzik topluluğunun solisti Hasmik Harutyunyan’ı. Ermeni müziğine yeni yeni ilgi duymaya başladığım yıllardı. Dinlediğim ilk Ermeni halk müziği albümleri, Türkiyeli Ermenilerden oluşan “Knar” grubunun hazırladıklarıydı. Bildiğim kadarıyla iki CD çıkardı Knar. Sonra ne oldu bu topluluğa bilmiyorum, sanırım dağıldılar.

Gerçek 24. Ermeni Soykırımı’na verilen tepki ilk uluslararası insani yardım hareketini oluşturdu.

Ermeni Soykırımı kapalı kapılar ardında yapılmadı. Elbette 1. Dünya Savaşı gerçekleri örtmede oldukça iyi işlev gördü; ama katliam ve tehcir haberleri tüm dünyaya yayıldı. Dünya duydu ve dünya cevap verdi. Dünyanın verdiği cevap, o tarihten bugüne uluslararası insani yardım hareketlerini şekillendirdi. Listenin başında Amerikan Süryani ve Ermeniler Yardım Komitesi(ASEY) , daha sonraki adıyla Near East Relief (Yakın Doğu Yardım Örgütü) yer alıyordu. Örgüt bugün de Yakın Doğu Vakfı adı altında faaliyetlerini sürdürüyor.

Gerçek 23. Avrupa’daki ilk kahve dükkânlarını Ermeniler açmıştı.

Doğrudur, Ermenistan’da kahve yetişmez. Hiçbir zaman yetişmemişti ve muhtemelen hiçbir zaman da yetişmeyecek. Bugün dünyanın en değerli ticari ürünlerinden birisi olan kahvenin kökleri, Etiyopya’daki Kaffa bölgesine uzanıyor. Anlatıldığına göre bir keçi çobanı, bir bitkinin çekirdeklerini yedikten sonra keçilerinin enerjilerinin arttığını fark etmiş. Kavrulup öğütüldükten sonra içilecek şekilde hazırlanan bu çekirdekler insanlar üzerinde de aynı etkiyi göstermiş!

Gerçek 22. İran Ermenilerinin tarihi antik çağa kadar uzanıyor.

Bölgenin adına Med ülkesi, Pers ülkesi ya da İran diyebilir, yöneticilerini İ.Ö. 6.-4. yüzyıllar arasında hüküm süren Ahamenişler (Akamenid), daha sonra Partlar ya da Sasaniler, orta ya da yeni çağın başlarında Safevi hanedanı, ardından gelen Kaçar hanedanı, ya da bugünün İslam Cumhuriyeti olarak anabilirsiniz; her ne derseniz deyin, burada Ermeniler ile İranlılar arasında, kısmen coğrafi yakınlık, ama onun da ötesinde Elbrüz dağları, Aras nehri ve Urmiye gölü üzerinden binlerce yıl karşılıklı ilişkiler sonucu çok eski bir ortak kültürden kaynaklanan bağlar vardır.

Gerçek 21. Alexander Mantashev 20. yüzyıl başında dünyanın en zengin petrol sanayicilerinden biri ve önde gelen Ermeni hayırseverdi.

Alexander Mantashev (Mantaşyan ya da Mantaşyants’ın Rusçalaştırılmış şekli) bugün Gürcistan’ın başkenti Tiflis’te (Tbilisi) 1842 yılında doğdu. Tiflis, 19. yüzyılın sonları ile 20. yüzyılın başlarında Ermeni kültürü, toplumu, siyaseti ve ticareti açısından bir merkez konumundaydı. İlk gençlik yıllarını kuzey İran’da babasının tekstil işinde çalışarak geçirdi. Ardından uzunca bir süre, o dönem pamuk ticaretinin küresel ölçekte merkezi olan, aynı zamanda önde gelen Ermeni Diyasporası aktörlerinin bulunduğu İngiltere’deki Manchester şehrinde yaşadı.

Ermeni (Soy)kırımı 100 yıla sığar mı

Kazım Gündoğan

Ermeni Soykırımı'nı ele alırken, gerek Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin, gerek İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin (İTC) yönettiği devletin, gerekse Osmanlı İmparatorluğu’nun egemenliğini sürdürmede başvurdukları politikaların ve yönetme biçimlerinin benzerliği ve devamlılığı nedeniyle Ermeni (soy) kırımının 100 yılla sınırlanmayacağı düşüncesindeyim. Bu nedenle Ermeni   (Soy)kırımı 100 Yıla Sığar mı? sorusunu, yazımın başlığı yaptım... Berlin Antlaşması’yla “Ermeni Reform Planı” kararlarını sabote etmek için Abdülhamit yönetiminin giriştiği yaygın Ermeni pogromları sonrası on binlerce Ermeni’nin Kafkasya’ya kaçtığı ve bu pogromlar sırasında kılıçtan kurtulmanın yolu olarak Müslümanlaş(tırıl)an Ermeni sayısının 80 bin ile100 bin kişi arasında olduğu belirtilmektedir. Konu hakkında kapsamlı çalışmaları olan Hovsep Hayreni şunları yazmaktadır. “Ermeni sorununun nihai çözümü” olarak 1. Dünya Savaşı içinde girişilen soykırım öncesinde bu tasfiyenin doğu genelindeki kısmı denemesi 1895–96 yıllarında gerçekleştirildi. Bunu daha sonra 1909 Adana katliamı izledi.”[1] Baskılar 1894 yılında Sason yöresinde Ermenileri başkaldırıya yöneltti. Başkaldırı kanlı bastırıldı. Sultan Abdülhamit bununla yetinmedi, Sason başkaldırısını gerekçe göstererek Orta ve Doğu Anadolu’nun genelinde saldırılar başlatıldı. 1895 son baharından 1896 ilkbaharına kadar onlarca şehir ve yüzlerce kasabada yağma ve talana katliamlar eşlik etti. Hıristiyanların inanç merkezleri yakıldı, yıkıldı. Büyük bir yıkım yaşadı. Bu yapılanlar Ermeni halkının iradesinin kırıldığı dönem olarak tanımlanması yanlış olmaz. Selim Deringil, Abdülhamit döneminde, Patrikhane’nin rakamlarını referans alarak 1894–1897 arası katledilen Ermeni sayısının 300 bin civarında olduğunu söyler.[2]

"Benim de Türk Arkadaşlarım Var"

Nilay Vardar

100LEŞME / Kayane Gavrilof Anlatıyor

Üniversite öğrencisi Kayane Gavrilof, Ermeni gençliğinin "öteki" dünyayla tanışmasını anlatıyor. Kayane Gavrilof, 25 yaşında bir üniversite öğrenci. Feriköy’de yaşıyor, yazlarını Kınalıada'da geçiriyor. Sayat Nova Korosu üyesi. Üniversiteye kadar Ermeni okullarında okudu, Türkçe konuşulmayan bir evde büyüdü. Şimdi İstanbul Üniversitesi’nde sinema okuyor. Kayane Gavrilof, Ermeniler içinde geçen kapalı yaşamından çıkıp "sudan çıkmış balığa" döndüğü "öteki" dünyayla tanışmasını anlatıyor.

Prof. Taner Akçam: 1915'te Ermeni ayaklanmaları olduğu iddiası yalan

Kağan Sezgin

Türkiye kamuoyu “Soykırım mı, değil mi” tartışması yaparken ezberler tekrarlandı ve “Soykırım değil” pozisyonu alanların önde gelen argümanlarından biri yine “Ermeni ayaklanması” oldu. ABD’deki Clark Üniversitesi’nde öğretim üyesi Prof. Dr. Taner Akçam bu “bilgi”yi sorguluyor ve “Sistemli ve düzenli bir Ermeni ayaklanması daha sonra icat edildi. Böyle bir şey var olsaydı, belgeleri olurdu” diyor.

Ben kendimi kandıramıyorum

Rasim Ozan Kütahyalı

Sonuç-merkezli, bir amaç kutsal olarak kabul edildiğinde o amacı hayata geçirmek için yapılabilecek her şeyi mubah gören iğrenç zihniyetti esas katliamları ve soykırımları yapabilen.  Bu ahlaksız ve vicdansız zihniyet 1915 konjonktüründe İttihatçılık olarak karşımıza çıkmıştı. Talat adlı, insanları nüfus mühendisliği projelerinin basit birer parçası olarak görebilen bir adamda somutlaşarak karşımıza çıkmıştı. Evet, ben kendi hikâyemi aktardım. Artık kendimi kandıramıyorum. 1915'te bu topraklarda bir büyük facia, bir soykırım yaşandı. Bir insanlık suçu işlendi. Bu suç karşısında söylenecek her "Ama..." artık midemi bulandırıyor.

Kamp Armen 23,5 Nisan* olur mu?

Ceren Sözeri / cerensozeri@gmail.com

Bu hafta sonu Kamp Armen’e ya da bilinen adıyla Tuzla Ermeni Yetimhanesi’ne son ziyaret gerçekleştirildi. Kampta büyüyenler burada son kez bir araya geldiler. Rivayet o ki çok yakın zamanda bu yemyeşil cennet bahçe yeni villalar yapılmak üzere yok edilecek. Bilinen adı yetimhane çünkü Anadolu’dan getirilen ve Gedikpaşa Ermeni Protestan Kilisesi’nin alt katına yerleştirilen çocuklar için yapılmış. Kendileri ‘çocuk evi’ demeyi tercih ediyor. 1962 yılında Tuzla’daki bu araziyi satın alıp kilise adına tescil ettirmişler. Gedikpaşa’da kalan çocuklar Tuzlalı Hasan Kalfa’nın önderliğinde sırtlarında çimento taşıyarak, fidanlar dikerek bu kampı elleriyle inşa etmişler. "Gayrimüslim vakıfların mülk edinemeyeceği" gerekçesiyle 1979'da Vakıflar Genel Müdürlüğü Gedikpaşa Ermeni Protestan Kilisesi Vakfı'nın elindeki tapunun iptal edilmesini ve eski sahibine geri verilmesini istemiş. Parası ödenen, bin bir emekle yapılan kamp hiçbir bedel ödenmeden ellerinden alınmış.

Hrant Dink davası ertelendi

Agos Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Hrant Dink cinayetine ilişkin davanın 5'inci duruşması görüldü. Duruşma 3 Eylül'e ertelendi. Agos Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Hrant Dink'in katledilmesine ilişkin yürütülen davanın 5'inci duruşması İstanbul 5. Ağır Ceza Mahkemesi'nde görüldü. Duruşmaya sanıklar katılmazken, Dink ailesi avukatları duruşmada hazır bulundu.

Ermeni meselesinde Türklerin 'ekser' kanaati budur

Ahmet Turan Alkan 

1915’te Anadolu Ermenilerinin başına gelenler hakkında, ortalama muhafazakâr, Türk, Müslümanların ne düşündüğünü gösteren, oldukça temsil edici nitelikle bazı tepki mektupları aldım. Bu tepkilerin sebebi, geçen hafta Zaman’da yayımlanan ‘Resmî Karmanyola’ başlıklı yazımdaki ana fikirdi. Bu ana fikri kısaca özetleyeyim: ‘Soykırım’ tartışmalarını bir tarafa bırakalım; tehcire tabi tutulan Ermeni nüfusunun mallarına ne oldu? Devlet arşivciliğimiz ve araştırmacı tarihçiliğimiz ‘soykırım’ gibi tartışmalı bir kavramın mahiyetini aydınlatamayabilir fakat Ermeni Emvâl-i metrûkesi hakkında kuşaktan kuşağa aktarılan söylentileri kesin ve belge diliyle cevaplayabilmeliydik en azından... “Tarihî gerçeklerle millî menfaatler çatıştığında ekseriyeti itibariyle milletimiz nerede durur, meseleye nasıl bakar?” sorusuna ortalama bir cevap veriyor bu üç mektup. Hakikate hürmet, insaf ve daha önemlisi bir metni okuyup doğru anlamak, artık çoğunluğun değil, ‘azlığın’ meziyetidir ve bu durum hepimizi derinden endişelendirmelidir.

İranlı yazarın gözünden Ermeni tehciri

Rengin Arslan

İran'da kısa öykünün ustalarından biri olarak bilinen Muhammed Ali Cemalzade 1916 yılında Bağdat'tan İstanbul'a gidiyordu. Daha sonra Avrupa'ya geçecekti. Cemalzade yolculuğu sırasında Ermeni tehcirine tanıklık etti… Cemalzade ise şunları söylüyordu: 'Jandarmaların yaklaşık 400 kişilik yürüyen cesetlerden oluşan bu grubun dinlenmelerine izin verdikleri bu yere vardığımızda öğleden sonraydı. Adamlar ve kadınlar bulabildikleri eski çaput ve kağıtlardan ayaklarına iplerle bağlayarak ayakkabı yapmaya çalışmıştı. Ayakları kundağa sarılmış yeni doğmuş bir bebek kadar kocaman olmuşlardı. Erkekler ve kadınlar açlıklarını gidermek için kök veya kuru ot bulabilmek umuduyla çöl kumunu eşeliyordu. Bir kadın bana doğru geldi ve hercai erkeklerin ilgisini engellemek için saçları kazınmış 18 ve 19 yaşlarındaki iki kızını gösterdi. Bana Fransızca, bu ikisinin açlıktan ölmek üzere olan kızları olduğunu söyledi ve avucundaki iki elması uzatıp kızlarının ölmemesi yiyecek bir şeyler vermemi istedi. Çok utandım ve bizim azığımız da bitmek üzere olduğu için onlara ne verebiliyorsam verdim. Elmasları kendisine saklamasını söyledim.

Gerçek 20. Ermeni panteonunda yer alan tanrıların adlarını bugün de duyabilirsiniz.

Pagan Ermenilerin panteonunda hem yerel tanrı ve tanrıçalar, hem de komşu kültürlerden alınıp benimsenmiş olanlar yer alıyordu. Tahmin edileceği gibi, güneş ve ay, dağlar ve nehirler gibi doğal fenomenlere tapınmanın yanı sıra, güzellik ve akıl gibi daha soyut kavramlar da tanrısallaştırılmıştı. Eski Ermenilerin tapındığı tanrılar arasında bir de yazı tanrısı, yani Tir (Batı Ermenice söylenişinde Dir) vardı. Bir yazı tanrısının varlığı, Ermenilerin, alfabelerinin yaratıldığı 5. yüzyıldan önce de – ve Hıristiyanlığın benimsenmesinden yüz yıl sonra – yazılı bir kültüre sahip oldukları savını destekliyor.

Gerçek 19. Ermeni alfabesi İ.S. 405 yılında yaratıldı.

Ermeni kimliğinin en önemli unsurlarından biri de Ermeni dilidir. Ancak Ermenicenin kökeni hâlâ kesin olarak belirlenebilmiş değil. Bu, birçok eski dil için de geçerli. 19. yüzyılda başlayan bu konudaki ciddi bilimsel araştırmalar, Ermeniceyi, Hint-Avrupa dil ailesinin bir üyesi, ancak bu aile içinde kendine özgü ayrı bir dal olarak belirlemiştir. Dolayısıyla bugün Ermeniceye yakın akraba olan bir dil bulunmuyor; ancak İspanyolca ve Portekizce, ya da Rusça ve Lehçe ile uzak bir dil akrabalığı düşünülebilir.

Gerçek 18. Türkiye’nin bugünkü ekonomisi kısmen el konulmuş Ermeni mallarına dayanıyor.

Ermeni Soykırımı denilince akla ilk önce geniş çaplı toplu katliamlar gelir. Bu katliamlara ek olarak tehcir, ölüm yürüyüşleri ve genel anlamda ulusal kayba ilişkin anlatılar, Ermeni halkının kolektif belleğine ve bilincine kazınmış durumdadır.Oysa öykünün, son yıllarda giderek daha fazla gün ışığına çıkmakta olan bir de öbür yanı var. Ermenilerin geride bıraktıklarına ne oldu? Ailelerin evleri, bütünüyle köyler, masalar ve sandalyeler, tarlalar ve meyva bahçeleri, kitaplar ve giysiler, onlara ne oldu?

Gerçek 17. Ani, bin bir kiliseler kenti olarak bilinirdi.

Ermenistan’ın tarihinde on iki başkent vardır. Bu kadar çok sayıda yönetim merkezinin bulunmasında, Ermeni devletinin istikrarsız varlık koşullarının yanı sıra, bir dizi istila ve fetih rol oynamıştır. Ama bu aynı zamanda, her defasında krallıklar, prenslikler ve en sonunda da cumhuriyetler kurma konusunda sergilenen enerji ve girişilen çabaların da bir göstergesidir. Ermenistan’ın bütün başkentleri arasında, o dönemin en ünlü şehirlerinden biri olan Ani’nin çok özel bir yeri vardır.

Gerçek 16. Hindistan’da Ermeni mirasının geçmişi 16. yüzyıla uzanır.

Ermenistan’da İ.Ö. birinci yüzyılda bir Hint kolonisinin varlığına ilişkin kanıtlara rastlıyoruz. Hindistan’a kadar ilerleyen Büyük İskender ya da Pers hükümdarlarının emrinde görev yapan Ermeniler de en eski Ermeni-Hindistan bağlantısına işaret eden kaynaklardan birini oluşturuyor. İ.S. 8 yüzyılda, Hindistan’ın güneybatı kıyısına ticaret yapmak üzere yerleşen ve buradaki Hıristiyan nüfusun artmasına katkıda bulunan Tomas Cana adlı bir Ermeni’nin varlığı da biliniyor. Ancak Ermenilerin Hindistan’la ilişkisi daha somut bir şekilde 16. ve 17. yüzyıllarda ticaret yollarını Pers ülkesinden doğuya doğru genişleten Ermeni tüccarlar aracılığıyla kurulmuş.

Ermeni Geçmişlerini Öğrenen Türkler'in Sayısı Artıyor

Hoşgörünün giderek daha çok hakim olduğu bir ortamda ailelerinde Ermeniler olduğunu öğrenen Türkler’in sayısının arttığı görülüyor. 1900’lü yılların başında toplu göçe zorlanan binlerce Ermeni, İslam dinini kabul ederek diğer Ermeniler’in kaderini paylaşmaktan kurtulmuştu. Bazı Türk ailelerse Ermeni çocukları çatılarının altına alıp yetiştirmişti. Şimdi bu ailelerin sesi giderek daha çok duyuluyor.

‘İçimizdeki Ermeni’ ve kelimelerin tılsımlı gücü

Esra Yalazan / aesrayalazan /-@t24.com.tr

Üç kuşaktan otuz beş edebiyatçının bir şekilde içimizde yaşamayı sürdüren Ermenileri anlattığı yazıların buluştuğu ‘İçimizdeki Ermeni (1915-2015)’ başlıklı kitapta, şiirler, hikayeler, anlatılar, anılar, yakın zamanda yayınlanan romandan alıntılar ve görüşler yer alıyor. Projenin koordinatörü Yiğit Bener, “İnsana dair olanı dile getirmek, görünür kılmak, hissettirmek, düşündürtmek, belleğe işlemek açısından en güçlü kozlara sahip uğraşlardan birinin edebiyat olduğu bilinci var” diyor.

Ermeniler, Kürtlerden Özür Dilesin

İbrahim Halil Baran

Herkesin, Kürdistan’ı da içine alan ve siyasal gayesi olan bir tarih tezi vardır ama Kürtler’in yoktur. Üstelik son dönemde derin bir hümanizm zehirlemesi de yaşıyorlar; çünkü devletsizdirler. Devlet, içinde vicdan olmayan ortak aklı ifade ederken onlar özne bilinci olmayan bir milletin bireyleri olarak duygularına dayanıyorlar ve bu duyguyu yaygın bir kanaat haline getiriyorlar. Bu zehirlenme, hafızasızlığı tetiklediği için de ne geçmişte olup biteni hatırlıyorlar ne de söyledikleri şeylerin gelecekte onları nasıl etkileyebileceğini hesaplayabiliyorlar. Ermeni soykırımı konusunda yaşadığımız şey tam da bu. Kürtler, işlemedikleri bir suç için özür dileyip duruyor ve siyasal bir öngörüsüzlüğe kapılıp başkasının borcu için, alacaklılara ve haciz memurlarına kendi ev adreslerini tasdik ettiriyorlar. Ermeni soykırımı meselesinde hem Türkler’in suçuna kefil olmuşlar, hem hiç gereği yokken bu suça kendilerini ortak etmişler hem de Ermeniler’in avukatlığına soyunmuşlardır. Böylece özür dileyen de tazminata mahkûm olacak olan da yine kendileri olmuştur. Buna itiraz edilmelidir. (Buyurun, bu da başka bir Kürt HYETERT)

Sırpuhi Markaryan Kimdi?

1909'da Ermenice yazılmış bir mektup, önce Osmanlı Türkçesine çevrilir, sonra "Tanin" gazetesine yollanır. Mektubun alıcısı: Halide Edip, yazarı Sırpuhi Markaryan. Sırpuhi Markaryan. Mektubunda gerçek adını kullandıysa, çevirmen adının ve soyadının harflerini doğru çevirdiyse, matbaada bir baskı hatası olmadıysa adı bu. Sırpuhi Markaryan. 1909′un Mayıs ayında, Kadıköy’de, o yıllarda ilk kocasının adını kullanan Halide Salih’e (Halide Edip) bir mektup yazdı. Markaryan’ın mektubunu bitirmesi dört gün sürdü. Sonra bir çevirmen buldu. Ermenice yazdığı için metni Osmanlı Türkçesine tercüme ettirdi, Tanin gazetesine yolladı. Hepsi bu. Sırpuhi Markaryan hakkında bildiklerim 26 Mayıs 1909’da Tanin’de yayınlanan mektubuyla sınırlı.*

'Başbakanın açıklamaları Ermeni lobisine destek vermekte'

 Kerim Eflatun

Türkiye Kamu Çalışanları Konfederasyonu (Kamu-Sen) Elazığ İl Temsilcisi Kerim Eflatun 1915 Ermeni olaylarına ilişkin Başbakan Ahmet Davutoğlu’nun yaptığı açıklamaya tepki gösterdi. Eflatun yaptığı açıklamada, ”Başbakan’ın 1915 Ermeni olaylarına ilişkin tarihi ve bilimsel gerçekleri hiçe sayarak yaptığı ve Türk tarihine kara bir leke olarak geçecek olan açıklamasında, tehcirin insanlık dışı bir uygulama olduğuna dair vurgu yapılmıştır. Birinci Dünya Savaşı esnasında iki toplumun birbirini katletmemesi için gerçekleştirilen zorunlu yer değiştirme uygulamasını insanlık dışı olarak nitelemek; tarihi, geçmişin şartlarını göz ardı ederek bugünün penceresinden değerlendiren, bilim dışı bir yaklaşımdır.” dedi.

Ermeni Soykırımı 'nı tanıyan ülkeler – Liste

Meltem Özçelik

1915 olaylarını 'Ermeni Soykırımı' olarak tanıyan ülkeler Independent tarafından basınla paylaşıldı. Dünya haritası üzerinde yapılan görsellerle birlikte desteklenen haberde Ermeni Soykırımı 'nı tanıyan ülkeler yer aldı.

Tarsus, Erzurum ve Leman Hala

100LEŞME

Barış Dağlı, Tayfun Benol ve Uğur Şahin 100. yılında Ermeni soykırımı için yazdılar. Tarsus'tan, Erzurum'dan iki anı ve Leman Hala'nın hikayesi...

1915 ile ilgili ICTJ Raporu

Değerli Okurlar,

2003 yılında büyük elçi, yazar, milliyetçiliği tartışmasız rahmetli Gündüz Aktan önerisi ile Türk Ermeni Uzlaşma Komisyonu TARC (Turkish Armenian Reconciliation Commission) tarafından ABD’de Geçiş Hukuku Uluslararası Merkezine ICTJ  (International Center for Transitional Justice) hazırlatılan Soykırım sözleşmesinin XX. yüzyılın başında vuku bulan olaylara uygulanabilirliği konulu raporu konunun güncelliği ve konu ile ilgili çok önemli bir hukuki belge olması nedeniyle tekrar yayımlıyoruz. Raporda sözleşmenin geriye doğru uygulanamayacağı ancak uygulanabilseydi 1915 katliamının soykırım olduğunu belirtiyor.

İsrail Cumhurbaşkanı Rivlin: Ermeni halkı modern toplu cinayetin ilk kurbanıdır

İsrail'den flaş '1915' çıkışı. İsrail Cumhurbaşkanı Reuven Rivlin, 1915 yılı olaylarına ilişkin Ermeni iddialarıyla ilgili olarak, "Ermeni halkı modern toplu cinayetin ilk kurbanıdır" dedi.Cumhurbaşkanlığı Rezidansı'nda bir tören düzenleyen Rivlin, "Biz belli bir ülkeyi suçlamaya çalışmıyor, katliamın kurbanları ve korkunç sonuçları ile kendimizi özdeşleştirmeye çalışıyoruz" ifadesini kullandı.

1915 SURYANİ VE ERMENİ SOYKIRIMI 1-2-3

Gabar Çiyan / info@tigrishaber.com

Asuri (Suryani-Kidani) ve Ermeni soykırımı üzerinden tam 100 yıl geçti. İttihat ve Terakki hükümetinin, soykırımın planlanması ve uygulanmasındaki rolü biliniyor. Pan nasyonalistlerin planı, ülkede tek ırk, tek inanış ve tek dilin mutlak hakimiyetini sağlamaktı. İktidarı ele geçildikten sonra, dünyadaki savaş, içteki çok kültürlüğü ortadan kaldırmak için fırsat doğurmuştu. Müttefik olduğu Almanya sesiz kaldı. Değişik planlarla kıyım, göçertilme ve talan devreye girmiş oldu. 1.5 milyon insan öldü. Bazı Kürt aşiretleri, kişisel ve aşiretsel çıkarları için iktidarın kirli oyununa alet olduklarını unutulmamalı.

1915'e dair kişisel hikâyem

Rasim Ozan Kütahyalı

Fakat "1915'te bir soykırım yaşanmıştır" diye iddia eden hiçbir eser okumamama rağmen, "Biz Türk tarafını tutan" eserlerde de esasen başka şeyler olduğunu hissetmeye başlamıştım. Çoğu zaman bu meseleye ilişkin yazılanlar "Hiçbir şey olmadı"dan başlıyor, "Katliamlar karşılıklı oldu" çizgisine doğru geliyor, son olarak da "Evet oldu, bunlar yapıldı ama olmak zorundaydı" noktasında nihayetleniyordu. İşte bu noktada beynim ve kalbim bu tezleri sorgulamaya başladı. Bir Türk olarak "Evet, katliam yaptık ama haklıydık" diye özetlenebilecek görüşe onay vermem düpedüz alçaklık ve ahlaksızlık olurdu...Yarın bu öyküye devam edeceğim...

Türk Hackerler Ermenistan Resmi Sitelerini Çökertti

Turkhackteam, Ermenistan'a ait bazı resmi internet sitelerine siber saldırıda bulundu… "Siber saldırı yapan grubun yaptığı yazılı açıklamasında şu ifadeler yer aldı: "Sözde Ermeni soykırım iddiaları devam ettiği sürece siber saldırılara devam edeceğiz. Soykırımı kabul ettiğini beyan eden başta Almanya ve Avusturya olmak üzere; soykırımı kabul edecek diğer devlet sitelerine olan siber saldırılarımız artarak devam edecektir"

Aram Ateşyan kimdir

Ermeni Patrik Genel Vekili Başpiskoposu Aram Ateşyan kimdir? Aram Ateşyan, vaftiz adı Artin Ateş, 1 Ocak 1954’te Diyarbakır’ın Silvan ilçesinde doğdu. Silvanlı Manug Aziz ile Liceli Verkine’nin altı çocuğundan sonuncusu olan Ateşyan, Diyarbakır’ın dillere destan Surp Giragos Kilisesi’nde, yörenin efsaneleşen papazı Der Arsen (Movsesyan) tarafından vaftiz edildi.

Behçet’in İçinde Yaşayan Aram

100LEŞME / Vecdi Erbay

Aram Haçikyan, korkunun mutsuz ettiği Ermenilerden sadece biri. Tehcirden, soykırımdan, yurtsuzluktan kurtulmuş olsa da, korkunun mutsuz ettiği bir ruhla, Behçet Şayan adıyla yaşadı yıllarca. “Bir yandan Fresno’daydık, bir yandan hiçbir yerde. Ölüm içimizden birini yakalamadığı, biz de onu gömüp orada yattığını bilmediğimiz sürece nasıl herhangi bir yere ait olabilirdik ki?” Bu satırların yazarı William Saroyan, Bitlis’ten Amerika’ya göç etmiş, Kaliforniya eyaletinin Fresno kasabasına yerleşmiş Ermeni bir ailenin orada doğan ilk çocuğudur.

(Aram Haçikyan)

Soykırımını tanımayan Obama’nın kararına karikatür protestosu

Amerikan basınında ABD başkanı Barack Obama’nın Ermeni Soykırımını tanımama sonrasında eleştirel karikatürler yer aldı. Glendale News-Press’ te yayımlanan Bert Ring’in karikatüründe Barack Obama ve Papa Franciscus yer almakta. Obama, Papa ve Kongre üyesi Adam Schiff’in Ermeni Soykırımını tanımasından rahatsızlığını ifade etmekte.

Ermeni meselesi üzerine yedi tez

Ahmet Hakan

TEZ BİR : Emperyalistler " soykırım " diye tutturuyorsa... En büyük " emperyalist " ABD, neden " soykırım " sözcüğünü kullanmak yerine olayı ince bel ve gerdan kırışlarıyla geçiştirmeye çalışıyor ? Niye " soykırım " demiyor ?*

TEZ İKİ : Ermeni çetelerinin saldırısı söz konusu olduysa ve bütün sorun bundan çıktıysa... Bütün bir Ermeni toplumunu tehcire tabi tutup Ermeni kırımına yol açmak da neyin nesi ?

Çetelerin günahı, neden günahsız Ermenilerden çıkarıldı?*

TEZ ÜÇ : Biz neden tehcire ve kırıma yol açan İttihatçıları dede bellemek yerine... Ermenileri koruyup kollayan Vali Reşit Bey'leri, " Allah'tan korkarım " diyen Vali Mehmet Celal Bey'leri, " Dinime uymaz " diyen Mutasarrıf Faik Ali Bey'leri kendimize dede bellemiyoruz ki ? Neden " Bizim asıl dedelerimiz bunlardır " diye haykırmıyoruz ki ?

Gerçek 15. Kardinal XV. Grigor Petros Agagianian 1958 ve 1963’te papalık için aday olmuştu.

Ermeni halkının çeşitliliğinin bir göstergesi de Vatikan tarafından resmen tanınmış olan bir Ermeni Katolik Kilisesi’sinin varlığıdır. Ermeni Katolik geleneğinin en ünlü din adamlarından biri de, Roma Katolik Kilisesi’nde Kardinalliğe kadar yükselmiş olan Grigor Agagianian’dır (Krikor Aghajanian).